Nöbetçi Eczaneler
*TDK’ye göre dokunulmazlık; Dokunulmaz, ilişilmez, karışılmaz olma durumu, masuniyettir.
*Yasama dokunulmazlığı ise anayasa madde 83’te düzenlenmiştir. Madde 83’e göre yasama dokunulmazlığı TBMM üyelerinin yasama faaliyetlerindeki oylarından, sözlerinden, düşüncelerinden meclis başka karar almadıkça sorumlu tutulamamalarıdır.
*Milletvekili dokunulmazlığı meclisin izni olmadıkça seçimden önce veya sonra işlediği veya işlediği iddia edilen bir suçtan dolayı milletvekilinin tutulamaması, tutuklanamaması, sorguya çekilememesi ve yargılanamamasıdır.
*Dokunulmazlığın amacı: kamu gücü aracılığıyla milletvekilinin yasama dokunulmazlığını kısmi ya da tam olarak engellememektir. Bunu sağlayamama takdirinde yasama işlerinin sekteye uğraması olağandır.
*Devletler doğal olarak bunun olmasını istemezler ve parlamentodaki kişilere dokunulmazlık sağlarlar.
*Milletvekilliği dokunulmazlığı kapsamı anayasa 83. maddesinden hareketle milletvekillerini tutmaya, tutuklamaya, sorgulamaya ve yargılamaya karşı korumaktır demiştik. Bu işlemlerin yapılması mümkün değildir. Bu sayılanlar kapsamına girmeyen işlemlerin yapılması mümkündür.
*Kişinin milletvekilliği görevi sona erdiği zamanda yasama dokunulmazlığı da sona erer. Bu parlamento üyelerine yasama dokunulmazlığı sağlamış çoğu ülkede böyledir.
*Bundan milletvekilinin sadece görevi esnasında işlediği suçlardan sorumlu olmadığı anlaşılmamalıdır.
*Dokunulmazlık milletvekilin seçimden önceki ve sonraki suçlarını da kapsamaktadır. Kişiye milletvekili olmadan veya olduktan sonra verilen bir ceza uygulama alanı bulmaz ancak infazı görevinin sona ermesinden sonraya bırakılır.
*TBMM üyelerinin suçüstü halleri dışında haklarında adli soruşturma yapılamaması meclis kararı olmadıkçasorgulanamazlar, tutuklanamazlar, yargılanamazlar.
*Yasama dokunulmazlığı istisnaları da var ve anayasa ile düzenlenmiştir.
Ağır cezayı gerektiren suçüstü hali ve seçimden önce soruşturmasına başlanılması kaydıyla anayasanın 14. maddesindeki hallerin gerçekleşmesidir. Kişi ancak bu haller dolayısıyla tutuklanabilir, sorguya çekilebilir veya yargılanabilir.
*Yasama dokunulmazlığının kaldırılması durumunda izlenmesi gereken aşamalar anayasada belirtilmiştir.
*Yasama dokunulmazlığı meclis kararıyla kaldırılır. Meclisin hangi haller ve şartlar altında yasama dokunulmazlığını kaldıracağı hakkında bir hüküm yoktur.
*Yani anayasa hangi suçlarda yasama dokunulmazlığının kaldırılması gerektiğini meclise bırakmıştır fakat bu meclisin keyfi hareket ettiği anlamına gelmez, sınırsız bir takdir yetkisi yoktur.
*Meclis bu işlemi yaparken gerçekten yasama dokunulmazlığının kaldırılması durumunun gerekip gerekmediğini, siyasi bir amacının olup olmadığını gözetmek durumundadır. Meclis tarafından yasama dokunulmazlığının kaldırılması anayasa mahkemesinin denetimi altındadır anayasa mahkemesi yasama dokunulmazlığının kaldırılmasına karşı yapılan başvurulara bakarken meclisin yukarıda sayılan durumları gözetmediğini, yasama dokunulmazlığının kaldırılması durumunun keyfilik içerdiğini tespit ederse bunları iptal sebebi olarak kabul edebilir. Bu da meclisin sınırsız bir takdir yetkisinin olmadığını kanıtlar.
*Yasama dokunulmazlığının kaldırılması durumunda izlenecek yol meclis iç tüzüğünde belirtilmiştir.
*“Yasama dokunulmazlığı ve üyeliğin düşmesi” başlıklı kısım, 131-134. Maddeler arasında düzenlenmiştir.
Dokunulmazlığın kaldırılmasını üye bizzat isteyemeyeceği gibi dokunulmazlık haklarından da feragat edemez.
* Yasama dokunulmazlığının kaldırılması şeklindeki teklif anayasa değişikliği teklifi şeklinde olduğundan yasama dokunulmazlığının kaldırılması için 400 milletvekilinin oyu gereklidir.
*Bu konuyu Mersin CHP Milletvekili A. Mahir Başarır ve İyi Parti Kocaeli milletvekili Lütfü Türkkan’ın dokunulmazlıklarının kaldırılması istendiği için yazmak istedim.
*TBMM Anayasa Adalet Karma Komisyonu, CHP Mersin Milletvekili Ali Mahir Başarır ile İYİ Parti Kocaeli Milletvekili Lütfü Türkkan’ın dokunulmazlık dosyalarını görüşecek ve bu komisyona CHP, İYİ Parti ve HDP üyeleri katılmayacakmış…
*CHP’li Ali Mahir Başarır hakkında, görevden uzaklaştırılan Yalova Belediye Başkanı Vefa Salman ve dört belediye personelinin yargılandığı davanın duruşmasında “duruşma hâkimlerine alenen hakaret”, “adil yargılanmayı etkilemeye teşebbüs” gerekçeleriyle fezleke düzenlenmiş.
*İYİ Partili Lütfü Türkkan’ın ise İYİ Parti Genel Başkanı Meral Akşener ile 5 Kasım 2021’de Bingöl’de esnaf ziyareti sırasında, yaşamını yitiren asker yakını olduğu ifade edilen bir kişiye hakaret ettiği gerekçesiyle dokunulmazlığının kaldırılması istenmiş.
*TBMM’nin hiç işi yokmuş gibi öne alınarak görüşülen dosyalar komisyonlar arasında dolaşıp duracak.
*400 milletvekilini bulamayacakları için dokunulmazlıklar kalkmayacak.
Yani o kadar sorun varken dokunulmazlığı öne çekip gündeme almak hiç hoş değil. Boşuna enerji harcamaktır.
*Dokunulmazlık gündeme gelince de bilinmeyen bir şey varsa diye detaylı yazı yazdım.
ÇARPITILMIŞ SÖZLER:
Babasına hayrı dokunmayanın, bana hayrı dokunur.