3 AYLAR…

İslam aleminin sabırsızlıkla beklediği üç ayların içindeyiz.

Bu yıl 3 aylar 21 Aralık 2025 Pazar günü başlamıştı.

Üç aylardan Receb ve Şâban aylarının tamamının oruçlu geçirilerek Ramazan ayı ile birleştirilmesi “üç aylar orucu” olarak adlandırılır.

Resûl-i Ekrem’in Şâban ayında diğer aylara oranla daha fazla oruç tuttuğu, bazen da tamamını oruçlu geçirdiği nakledilmektedir.

Ancak Resûlullah’ın Receb ve Şâban aylarını birleştirerek aralıksız oruç tuttuğuna, böylece üç ayları oruçlu geçirdiğine dair herhangi bir bilgiye sahip değiliz.

Belirli günler dışında her zaman nâfile oruç tutulması mümkündür; ancak fazileti hakkında hadis bulunan ya da belirli zamanlarda tutulması tavsiye edilen nâfile oruçlar arasında üç aylar orucu isminde bir oruç mevcut değildir.

2026 yılı Ramazan ayı 18 Şubat Çaşaba günü başlayacak,10 Mart perşembe günü sona erecektir.

Üç aylar diğer aylara göre kutsal kabul edilmiştir.

İslâm dünyasında her yıl manevî bir iklimin hüküm sürdüğü ve Ramazan bayramıyla sona eren üç aylar, müslümanlara dinî hissiyat ve ibadet yoğunluğu eşliğinde gündelik hayatlarını sorgulama, yenileme ve zenginleştirme fırsatı sunmaktadır.

Üç ayların faziletine dair Hz. Peygamber’den nakledilen rivayetlerin yanı sıra dinî kültürde mübarek sayılıp kutlanan Regaib, Mi‘rac, Berat ve Kadir gecelerinin bu aylarda yer alması üç aylara ayrı bir önem verilmesine, ibadet, dua, zikir ve hayırlı işlerle daha fazla meşgul olunarak dinî duyarlılığın daha yoğun olarak yaşanmasına zemin hazırlamıştır.

Üç aylar tabiri miladi takvime ait aylar için değil, Hicri takvime göre söylenen bir tabirdir.

Hicri takvim; Peygamberimiz (SAV)’in Mekke’den hicreti ile başlayan tarihtir.

Üç aylar; Hicri takvimin Recep, Şaban, Ramazan aylarına verilen isimdir.

Müslümanlar için birçok müjdeyi barındıran üç aylara Allah’ın Resulü de büyük önem vermişti.

Hadis-i şeriflerde Efendimizin üç ayların başlangıcında şu duayı sıkça okuduğu rivayet edilmiştir; “Allah’ım Receb ve Şaban’ı bize bereketli kıl ve bizi Ramazan’a erdir.”

3 ayları içine alan Recep, Şaban ve Ramazan ayları diğer dokuz ayın süreleri, ayın hareketlerine göre belirlenmektedir.

Kameri ayların süresi, şemsî ayların süresine nazaran değişiklik arz eder.

Kamerî sene, şemsî seneden on bir gün daha kısadır.

Ayrıca kamerî ayların diğer bir özelliği şemsî aylarda olduğu gibi senenin aynı mevsimine değil, değişik mevsimlerine tesadüf etmesidir.

Mesela, kamerî bir ay olan Ramazan ayı, senenin mevsimlerini dolaşır.

Hicrî ve kamerî aylar arasında küçük önem taşıyan ve “üç aylar” diye adlandırılan Receb, Şaban ve Ramazan ayları mübarek aylar olarak kabul edilirler.

Bu ayların Müslümanlarca önemli ölçüde değer kazanmasının sebepleri arasında Hz. Peygamber (s.a.s)`in bu aylar hakkında verdiği haberler gösterilebilir.

Rasûlüllah (s.a.s) bir hadis-i şerifinde; “Recep Allah`ın ayı, Şaban benim ayım ve Ramazan ümmetimin ayıdır” buyurmuştur.

Üç ayların değerini ifade eden diğer bir önemli özellik ise beş mübarek kandil gecesinden dördünün bu aylar içinde olmasıdır.

Regaib gecesi, Recep ayının ilk cuma gecesine, Mirac gecesi, Recep ayının yirmi yedinci gecesine, Berat gecesi, Şaban ayının on beşinci gecesine, Kadir gecesi ise Ramazan ayının yirmi yedinci gecesine rastlar.

Hz. Peygamber (s.a.s) Şaban ayında çok oruç tutardı.

Hz. Aişe, Rasûlüllah (s.a.s)`ın bu aydaki orucu hakkında şöyle der: “Şaban ayındaki kadar çok oruçlu olduğu bir ay görmedim” Ramazan ayının fazileti ise çok daha yücedir.

Peygamber Efendimiz (s.a.s) şöyle buyurmaktadır: “Ramazan geldiğinde Cennet kapıları açılır, Cehennem kapıları kapanır, şeytanlar da bağlanır”

Receb ve Şaban ayları, rahmet ayı olan Ramazanı karşılayan aylar olup Ramazan ayının müjdecisidir.

Yukarıda belirttiğim şekliyle; Bu üç aydan Recep ayı hicri ayların yedincisi ve üç ayların birincisidir.

Peygamber efendimiz Recep ayı ile İlgili şöyle buyurmuştur: “Recep, Allah-ü Tealanın ayıdır. Recep ayına ikram edene, saygı gösterene, Allahü Teala dünyada ve ahirette ikram eder”

İnanışımıza göre Recep ayının her gecesi kıymetlidir. Esasen Recep ayı Hz. Âdem Peygamberden bu yana kıymetli bir ay kabul edilmekte ve her ümmet bu aya saygı göstermekteydi.

Şaban ayı hicri ayların sekizincisi ve üç aylardan ikincisidir.

Şaban ayı ile ilgili olarak da Peygamberimiz: “Her kim Şaban-i Şerifte üç gün oruç tutarsa, Hak Teala, Cennet-i âlâ’dan ona bir yer hazırlar” buyurmaktadır.

Ramazan ayı ise Hicri ayların dokuzuncusu ve üç ayların sonuncusu ve farz olan Oruç’un tutulduğu aydır.

Ramazan ayı Kur-an-ı Kerim’de de zikredilmektedir.

Peygamberimiz: “Kim Ramazan-ı Şerif ve kurban bayramı gecelerini ihya ederse; kalplerin öldüğü gün, onun kalbi ölmez” buyurmaktadır.

Başka bir Hadis-i Şerifte de; “Şayet ümmetimden olanlar, Ramazan’da bulunan hayırları hakkıyla bilselerdi, bütün yılın Ramazan olmasını isterlerdi” buyruluyor.

Bu üç ayda ibadet etmek, sadaka vermek, oruç tutmak, Cenab-ı Allah katında insanların bağışlanacağı ümidini taşımaktadır.

Çünkü insanlık için Rahmet olan Hadiseler bu aylarda meydana gelmiştir.

Ramazan ayı üç ayların içindedir ve üç aylar Ramazan ayı ile bütünleşmiştir.

İçinde bulunduğumuz üç ayların ülkemize, milletimize ve tüm İslam âlemine hayırlar getirmesi dileklerimizle…

Hoşça kalınız