Adını antik çağda yaşamış Tarsuslu filozoftan alan Aratos dergisi, yeni kitaplar yayınlamayı sürdürüyor. Aratos dergisince şu ana kadar Aratos Yayınları adıyla 80 ayrı basım kitap yayınlandı. Çoğu Tarsus tarihi ve kültürünü yansıtan kitaplara bir yenisi daha eklendi.
Aratos felsefe dergisi yayın yönetmeni gazeteci-yazar Uğur Pişmanlık’ın yazdığı “Müzik Tarihi Kitabı” Aratos Yayınları’ndan çıktı.
Edinilen bilgiye göre, Uğur Pişmanlık’ın “Müzik Tarihi Kitabı Kronolojisi” adıyla yayınlanan kitabı, antik çağdan günümüze kadar Tarsus’ta müzik sanatı adına yapılmış ne kadar, konser, kurs, açılmış derneklerle birlikte kentin yetiştirdiği müzik sanatçılarını kapsıyor.
Uğur Pişmanlık, “Müzik Tarihi Kitabı Kronolojisi” kitaba dair görüşlerini şu şekilde paylaşıyor, “Tarsus’un müzik tarihine ilişkin bu çalışma uzun zamana yayılan bir çalışmanın ürünü olarak ortaya çıktı. Tarsus’ta müzik üzerine yayınlanmış, makale ve kitaplar da kentin müzik belleğinin önemli bir parçasıdır.
Bu anlamda Aratos dergisi olarak Aratos Kitaplığı Kültür Dizisi bünyesinde Mayıs 2007’de yayınladığımız Dr. Halil Atılgan hocamızın “Tarsus’ta Halk Müziği” kitabından söz edilebilir.
Yine Aratos dergisinin çeşitli sayılarında hem Dr. Halil Atılgan’ın hem de başka yazarların müzik üzerine makalelerinin yer aldığını belirtmek gerek.
Yine 2025 yılında Aratos Yayınları arasında çıkan başka bir müzik çalışması da Dr. Halil Atılgan’ın “Anadolu’nun Toprak Kokan Türküleri” başlıklı kitabıdır.
Tarihi 10 bin yıla dayanan zengin bir kültürel birikime sahip Tarsus’un müzik tarihine ilişkin bu çalışmaya böyle bir bilgilendirici girişle başlamayı hem kronolojik hem de metedolojik açıdan uygun gördüm.
Anadolu coğrafyasındaki neredeyse her kent gibi Tarsus’un da bir müzik tarihi var. Antik çağdan başlayarak günümüze kadar gelen süreçte pek çok kişi, grup çeşitli çalgı aletleriyle müzik yapmıştır.
Tarsus tarihinde yapılan müzikler ya da müzik adına yapılan işlere dair oluşturulan bir kayıt sistemi ne yazık ki bulunmamaktadır.
Tarsus Müzik Tarihi kitabının bir amacı, antik çağdan günümüze Tarsus’un müzik tarihine bakmayı denemek ve kentin müzikle ilişkisini ortaya koymaya çalışmaktır.
Diğer bir amacı, Tarsus’ta müzik adına yapılan çalışmaları bir araya getirerek bir bellek oluşturmak ve buna bağlı olarakta çeşitli biçimlerde yararlanmasını sağlamaktır.
Kitap, Tarsus’un müzik tarihi akışı içerisinde bir yandan bu kentte yetişen ve müzik yapan sanatçı ve müzisyenlere yer verirken diğer yanan da müzik ve sanatçıları çeşitli yönden ele alan makaleler eklenmiştir.
Elbette Tarsus’ta müzik adına yapılan işlerin bir kaydına da burada yer vererek, poptan, rocka, musikiden halk müziğine kadar çeşitli türlere ait dinleti ve konserleri verenler sanatçılar ile müzik toplulukları, tarihler, yerler, içerik gibi bilgiler de çalışmanın alt başlıklarını oluşturmaktadır.
Tarsus müzik tarihi sadece bu kentte yapılan müzikten ibaret değildir. Tarsus’un yöre köylerinde yapılan müzikli eğlenceler, düğünler, köy şenlikleri, hasat şenlikleri, köylerde yaşayan saz şairleri, türkücü ve ozanlar da söz konusu müzik tarihinin bir parçasıdır.
Belediyelerin, bazı oda, dernek, sendika ve vakıf gibi kuruluşların getirttiği ve sanatçıların verdiği konserler ya da kentte yapılan çeşitli festivaller kapsamında tespit edebildiğimiz müzik etkinlikleri dışında, ticari iş yapan bazı organizatörlerin getirtip konser verdirdiği sanatçıların Tarsus’ta yaptıkları dinleti ya da konserleri tespit etmek oldukça zor. Bu türde yapılan etkinliklere dair bir kayıt olmadığı için işin bu yanının en azından şimdilik kitapta biraz eksik kaldığını belirtmek isterim.
Diğer kitap çalışmalarımda olduğu gibi Tarsus Müzik Tarihi kitabını yazarken de fotoğrafçı ve gazeteci olmam araştırmalarımda kaynak oluşturma ve kaynaklara ulaşmada son derece yararlı oldu. Ancak asıl bunları yapabilme becerisinin arkasında işini severek yapma ve tarih bilinci ile kent bilincinin yattığını belirtmek isterim.“
(9 Nisan 2026)

