{"id":94454,"date":"2025-03-19T12:29:27","date_gmt":"2025-03-19T09:29:27","guid":{"rendered":"https:\/\/mersingazetesi.com\/?p=94454"},"modified":"2025-03-19T12:40:04","modified_gmt":"2025-03-19T09:40:04","slug":"omer-seyfettinin-golgesindeki-carpitma","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/2025\/03\/19\/omer-seyfettinin-golgesindeki-carpitma\/","title":{"rendered":"\u00d6mer Seyfettin\u2019in G\u00f6lgesindeki \u00c7arp\u0131tma"},"content":{"rendered":"<p>Siyasal \u0130slamc\u0131lar\u0131n, \u00d6mer Seyfettin\u2019i kendi saflar\u0131nda gibi g\u00f6stermesi bir hayli garip, hatta trajikomik bir durum.<\/p>\n<p>Adam, T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck ak\u0131m\u0131n\u0131n temellerini atanlardan biri;<\/p>\n<p>dilde sadele\u015fme, yal\u0131nla\u015fma taraftar\u0131 bir fikir sava\u015f\u00e7\u0131s\u0131.<\/p>\n<p>\u00d6yle ki, T\u00fcrk\u00e7eyi Arap\u00e7a ve Fars\u00e7a kelimelerin i\u015fgalinden kurtarmak, ona kendi \u00f6z\u00fcn\u00fc geri vermek i\u00e7in kalemiyle adeta bir cephede m\u00fccadele etmi\u015f.<\/p>\n<p>Peki, \u015fimdi ne oluyor?<\/p>\n<p>Siyasetin kirli oyunlar\u0131 devreye giriyor ve \u00d6mer Seyfettin gibi bir T\u00fcrk\u00e7\u00fc, milliyet\u00e7i bir kalem, hi\u00e7 ilgisi olmad\u0131\u011f\u0131 bir ideolojinin bayra\u011f\u0131 alt\u0131na \u00e7ekilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>Bu, sadece bilgisizlik de\u011fil; ayn\u0131 zamanda bir \u00e7arp\u0131tma, bir haks\u0131zl\u0131k.<\/p>\n<p>\u00d6mer Seyfettin kimdi, hangi g\u00f6r\u00fc\u015fteydi?<\/p>\n<p>Bu sorunun cevab\u0131 asl\u0131nda \u00e7ok net.<\/p>\n<p>T\u00fcrk edebiyat\u0131n\u0131n \u00f6nde gelen hik\u00e2ye yazarlar\u0131ndan biri olmas\u0131n\u0131n \u00f6tesinde, o, T\u00fcrk k\u0131sa hik\u00e2yecili\u011finin kurucu ismiydi.<\/p>\n<p>Daha da \u00f6nemlisi, T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck ak\u0131m\u0131n\u0131n \u00f6nc\u00fclerinden biri olarak dilde ve d\u00fc\u015f\u00fcncede mill\u00ee bir bilin\u00e7 yaratma pe\u015findeydi.<\/p>\n<p>T\u00fcrk\u00e7ede yal\u0131nla\u015fman\u0131n, yani dilimizin yabanc\u0131 kelimelerden \u2013\u00f6zellikle Arap\u00e7a ve Fars\u00e7a\u2019dan\u2013 ar\u0131nmas\u0131n\u0131n en b\u00fcy\u00fck savunucular\u0131ndan biriydi. Onun g\u00f6z\u00fcnde, bir milletin dili, o milletin ruhu demekti.<\/p>\n<p>E\u011fer o ruh, ba\u015fka dillerin g\u00f6lgesinde bo\u011fulursa, millet de kimli\u011fini yitirirdi.<\/p>\n<p>Bu y\u00fczden, \u201cDilde, fikirde, i\u015fte birlik\u201d diyen Ziya G\u00f6kalp\u2019le ayn\u0131 \u00e7izgide y\u00fcr\u00fcd\u00fc;<\/p>\n<p>T\u00fcrk\u00e7\u00fc-Turanc\u0131 fikirleri benimsedi ve bu do\u011frultuda milliyet\u00e7i bir hareketi yorumlad\u0131.<\/p>\n<p>\u00d6mer Seyfettin\u2019in hayat\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda da bu duru\u015fu a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n<p>\u0130ttihat ve Terakki F\u0131rkas\u0131n\u0131n\u00a0\u00f6nde gelen \u00fcyelerinden biriydi mesela.<\/p>\n<p>Bu, onun milliyet\u00e7i fikirlerle yo\u011frulmu\u015f bir siyasal duru\u015fu oldu\u011funu kan\u0131tlar.<\/p>\n<p>Balkan Sava\u015flar\u0131\u2019n\u0131n ac\u0131s\u0131n\u0131 ya\u015fam\u0131\u015f, Osmanl\u0131\u2019n\u0131n \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcne tan\u0131kl\u0131k etmi\u015f bir asker ve ayd\u0131n olarak, T\u00fcrk milletinin birli\u011fini, dirli\u011fini sa\u011flamak i\u00e7in yazd\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc, m\u00fccadele etti. Hik\u00e2yelerinde bile bu ruhu g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcn:<\/p>\n<p>Ka\u015fa\u011f\u0131 \u2019da\u00a0\u00e7ocuklu\u011fun masumiyetiyle \u00f6r\u00fcl\u00fc bir T\u00fcrk ailesi, Primo T\u00fcrk \u00c7ocu\u011funda\u00a0mill\u00ee bir bilin\u00e7, Bomba da ise vatanseverlik\u2026<\/p>\n<p>\u00d6mer Seyfettin\u2019in kalemi, T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00a0bir kalemiydi; \u0130slamc\u0131 bir ideolojinin de\u011fil.<\/p>\n<p>Peki, nas\u0131l oluyor da siyasal \u0130slamc\u0131lar onu kendi saflar\u0131na \u00e7ekmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor?<\/p>\n<p>\u0130\u015fte siyasetin geldi\u011fi nokta bu:<\/p>\n<p>Hakikati e\u011fip b\u00fckmek, tarihi \u00e7arp\u0131tmak, bilgisiz kitlelerin \u00f6n\u00fcne \u201cBak, \u00d6mer Seyfettin de bizdendi\u201d diye bir yalan servis etmek.<\/p>\n<p>Oysa ger\u00e7ek ortada:<\/p>\n<p>Vikipedi\u2019ye bile baksan\u0131z \u2013ki bu \u00e7a\u011fda bilgiye ula\u015fmak bu kadar kolay\u2013 \u00d6mer Seyfettin\u2019in T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck ak\u0131m\u0131n\u0131n kurucular\u0131ndan biri oldu\u011funu, Mill\u00ee Edebiyat\u0131n \u00f6nc\u00fc ismi oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz.<\/p>\n<p>Onun derdi, T\u00fcrk milletinin dilde ve k\u00fclt\u00fcrde ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131yd\u0131;<\/p>\n<p>Arap\u00e7a-Fars\u00e7a hegemonyas\u0131na boyun e\u011fmi\u015f bir \u00fcmmet\u00e7ilik de\u011fil.<\/p>\n<p>Bu \u00e7arp\u0131tma, sadece \u00d6mer Seyfettin\u2019e de\u011fil, onun miras\u0131na da bir hakaret.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc o, yazd\u0131klar\u0131yla bir milletin uyan\u0131\u015f\u0131na \u00f6nc\u00fcl\u00fck etti.<\/p>\n<p>\u201cYeni Lisan\u201d makalesinde dile getirdi\u011fi fikirler, T\u00fcrk\u00e7enin zincirlerini k\u0131rma \u00e7abas\u0131yd\u0131.<\/p>\n<p>Bug\u00fcn siyasal \u0130slamc\u0131lar, onun bu m\u00fccadelesini g\u00f6rmezden gelip, sanki o Arap\u00e7a terimlerle dolu bir edebiyat\u0131 savunmu\u015f gibi bir portre \u00e7iziyorlar.<\/p>\n<p>Bu\u00a0ne kadar ironik\u00a0ne kadar ac\u0131!<\/p>\n<p>\u00d6mer Seyfettin ya\u015fasayd\u0131, herhalde bu duruma isyan eder, kalemini bir kez daha T\u00fcrk\u00e7enin safl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ku\u015fan\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>Siyaset b\u00f6yle bir \u015fey i\u015fte.<\/p>\n<p>Senin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde olmayan birini bile, i\u015fine geldi\u011fi gibi e\u011fip b\u00fck\u00fcp kitlelerin \u00f6n\u00fcne koyuveriyorlar. \u201cOlsun bitsin\u201d diyorlar;<\/p>\n<p>yeter ki birka\u00e7 oy dev\u015firsin, yeter ki bir alg\u0131 yarat\u0131ls\u0131n. Ama tarih affetmez, hakikat de \u00f6yle.<\/p>\n<p>\u00d6mer Seyfettin, T\u00fcrk\u00e7\u00fcyd\u00fc, milliyet\u00e7iydi ne siyasal \u0130slamc\u0131l\u0131\u011f\u0131n ne de ba\u015fka bir ideolojinin g\u00f6lgesine s\u0131\u011f\u0131nmad\u0131.<\/p>\n<p>Onun yeri, T\u00fcrk milletinin y\u00fcre\u011fiydi;<\/p>\n<p>o y\u00fcrekte, sade ve temiz bir T\u00fcrk\u00e7e ile h\u00e2l\u00e2 ya\u015f\u0131yor.<\/p>\n<p>Bize d\u00fc\u015fen, bu miras\u0131 korumak ve \u00e7arp\u0131tmalara kar\u015f\u0131 dimdik durmak.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc \u00d6mer Seyfettin, birilerinin oyunca\u011f\u0131 olacak bir fig\u00fcr de\u011fil;<\/p>\n<p>bir milletin sesi, bir milletin kalemidir.<\/p>\n<p>Gelecekte G\u00f6r\u00fc\u015fmek \u00dcmidiyle\u2026<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone  wp-image-94456\" src=\"http:\/\/mersingazetesi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/mersin-gazetesi-2.fh11.jpg\" alt=\"\" width=\"420\" height=\"522\" srcset=\"https:\/\/mersingazetesi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/mersin-gazetesi-2.fh11.jpg 1625w, https:\/\/mersingazetesi.com\/wp-content\/uploads\/2025\/03\/mersin-gazetesi-2.fh11-386x480.jpg 386w\" sizes=\"auto, (max-width: 420px) 100vw, 420px\" \/><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Siyasal \u0130slamc\u0131lar\u0131n, \u00d6mer Seyfettin\u2019i kendi saflar\u0131nda gibi g\u00f6stermesi bir hayli garip, hatta trajikomik bir durum. Adam, T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck ak\u0131m\u0131n\u0131n temellerini atanlardan biri; dilde sadele\u015fme, yal\u0131nla\u015fma taraftar\u0131 bir fikir sava\u015f\u00e7\u0131s\u0131. \u00d6yle ki, T\u00fcrk\u00e7eyi Arap\u00e7a ve Fars\u00e7a kelimelerin i\u015fgalinden kurtarmak, ona kendi \u00f6z\u00fcn\u00fc geri vermek i\u00e7in kalemiyle adeta bir cephede m\u00fccadele etmi\u015f. Peki, \u015fimdi ne oluyor? Siyasetin kirli [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":17,"featured_media":94300,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[37],"tags":[],"class_list":["post-94454","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-safak-genc"],"views":150,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94454","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/17"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=94454"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94454\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/94300"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=94454"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=94454"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=94454"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}