{"id":93336,"date":"2025-03-05T12:04:17","date_gmt":"2025-03-05T09:04:17","guid":{"rendered":"https:\/\/mersingazetesi.com\/?p=93336"},"modified":"2025-03-05T12:04:17","modified_gmt":"2025-03-05T09:04:17","slug":"gazi-ogretmen-109","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/2025\/03\/05\/gazi-ogretmen-109\/","title":{"rendered":"GAZ\u0130 \u00d6\u011eRETMEN ( 109 )"},"content":{"rendered":"<div class=\"gs\">\n<div class=\"\">\n<div id=\":1nb\" class=\"ii gt\">\n<div id=\":1na\" class=\"a3s aiL \">\n<div dir=\"ltr\">\n<div dir=\"auto\">Gazi \u00d6\u011fretmen emeklilik y\u0131llar\u0131nda tropikal meyveler \u00fczerinde ara\u015ft\u0131rmalar yaparken Anamur ve Bozyaz\u0131 il\u00e7elerinde yeni yeni \u00fcretime ba\u015flat\u0131lan, yurt i\u00e7i-yurt d\u0131\u015f\u0131na g\u00f6nderilen Kivi meyvesinin Anamur ve Bozyaz\u0131 ekonomisine b\u00fcy\u00fck \u00e7apl\u0131 katk\u0131 sa\u011flayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyormu\u015f\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu d\u00fc\u015f\u00fcncelerle Kivi ile ilgili ara\u015ft\u0131rmalar yapm\u0131\u015f, hobi olarak da k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7apl\u0131 Kivi \u00fcretimine ba\u015flam\u0131\u015f\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Gazi \u00d6\u011fretmenin Kivi ile ilgili ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 k\u0131saca \u015f\u00f6yleymi\u015f:<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u2018\u2019\u2026Kivi \u00e7ok y\u0131ll\u0131k\u00a0bitkidir ve meyveleri bol miktarda C vitamini i\u00e7erir. Kivi meyvesi, \u00c7in\u2019in g\u00fcneyindeki Yangtse Vadisine \u00f6zg\u00fc bir bitkidir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Avrupal\u0131lar taraf\u0131ndan 1850&#8217;li y\u0131llarda ke\u015ffedilen bitkinin birka\u00e7 t\u00fcr\u00fc 1900&#8217;l\u00fc y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131nda Yeni Zelanda, \u0130ngiltere ve Amerika&#8217;ya yay\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Kivi meyvesi, Yeni Zelanda&#8217;ya ilk kez 1904 y\u0131l\u0131nda geldi. 25 y\u0131l s\u00fcresince bah\u00e7\u0131vanlar taraf\u0131ndan geli\u015ftirildi, yeti\u015ftirildi ve baz\u0131 b\u00fcy\u00fck meyveli cinsler se\u00e7ildi.<\/div>\n<div dir=\"auto\">1935 y\u0131l\u0131nda, b\u00fcy\u00fck meyveli cinsler Kaliforniya, Chico&#8217;daki &#8220;Plant Introduction Station&#8221;&#8216;a g\u00f6nderildi.<\/div>\n<div dir=\"auto\">1960&#8217;ta, ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar Kaliforniya&#8217;da uygulanabilir metotlar geli\u015ftirmeye ba\u015flayarak, \u00e7ift\u00e7ileri bu yeni \u00fcr\u00fcn\u00fc ekmeleri i\u00e7in cesaretlendirdiler.<\/div>\n<div dir=\"auto\">B\u00f6ylece 70&#8217;li y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131nda yeni bir end\u00fcstri do\u011fdu.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130talya\u2019daki ara\u015ft\u0131rmalar kivinin \u00f6zellikle 6-7 ya\u015f\u0131nda \u00e7ocuklarda solunum yollar\u0131 \u00fczerinde mucize gibi etkiler yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Belirli bir s\u00fcre kivi t\u00fcketiminin ard\u0131ndan \u00e7ocuklarda nefes darl\u0131\u011f\u0131 %32, gece \u00f6ks\u00fcr\u00fc\u011f\u00fc %27, hap\u015f\u0131rma %41, burun ak\u0131nt\u0131s\u0131 %28 ve kronik \u00f6ks\u00fcr\u00fck %25 oran\u0131nda azald\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bunun sebebi ise kivinin i\u00e7erisinde bulunan flavonoitlerin h\u00fccre i\u00e7i hasar\u0131 azaltmas\u0131 ve DNA mutasyon ve hasar\u0131n\u0131 \u00f6nlemesi olarak g\u00f6steriliyor.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Kivi meyvesi i\u00e7erisinde bol miktarda C, E, ve A vitamini bar\u0131nd\u0131r\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">C vitamini suda \u00e7\u00f6z\u00fcnebilen antioksidan bir maddedir ve v\u00fccudumuzu korudu\u011fu kan\u0131tlanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">E vitamini de benzer etki g\u00f6stermektedir ancak ya\u011fda \u00e7\u00f6z\u00fcnebildi\u011fi i\u00e7in C vitamini kadar etkili de\u011fildir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Kiviyi yumurta yer gibi yerseniz neredeyse t\u00fcm vitaminlerini ve minerallerini i\u00e7inde tutmu\u015f olursunuz.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Dilimlenmi\u015f yani b\u0131\u00e7ak de\u011fmi\u015f meyvelerde vitamin kayb\u0131 bilinen bir durumdur.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu nedenle kiviyi dik tutarak tepesinde ufak bir kesik a\u00e7\u0131p i\u00e7ini \u00e7ay ka\u015f\u0131\u011f\u0131 ile rafadan yumurta yer gibi yenebilir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu \u015fekilde yedi\u011finizde kabu\u011funa en yak\u0131 yerlerdeki meyveden de yararlanabilecek ve tam vitamini alm\u0131\u015f olacaks\u0131n\u0131z.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Anamur ve Bozyaz\u0131\u2019da da yeti\u015fen Kivi: Kahverengi, t\u00fcyl\u00fc kabu\u011funun alt\u0131nda siyah \u00e7ekirdekli, parlak ye\u015fil, etli k\u0131s\u0131m yer al\u0131yor.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Lezzetini bir yana b\u0131rakacak olursak kivi, \u00f6zellikle C, E ve K vitaminleri ile potasyum a\u00e7\u0131s\u0131ndan zengin bir meyve.<\/div>\n<div dir=\"auto\">E\u011fer beslenmenizde C vitamini ya da kalp ve kas sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruyan potasyum al\u0131m\u0131n\u0131 artt\u0131rmak istiyorsan\u0131z, meyve taba\u011f\u0131n\u0131za rahatl\u0131kla kivi ekleyebilirsiniz.<\/div>\n<div dir=\"auto\">E ve C vitaminleri v\u00fccutta serbest radikallerin yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 hasar\u0131 en aza indiren antioksidanlar.<\/div>\n<div dir=\"auto\">V\u00fccudun genelinde dokular\u0131n ve h\u00fccrelerin yenilenmesi, kolajen \u00fcretiminin desteklenmesi, kemik sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n korunmas\u0131 ya da yaralar\u0131n kolay iyile\u015febilmesi i\u00e7in C vitaminine ihtiya\u00e7 duyuyoruz.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u00d6zellikle sigara i\u00e7en ki\u015filerin v\u00fccudunda C vitamini oran\u0131 d\u00fc\u015f\u00fck olabilece\u011finden, antioksidan y\u00f6n\u00fcnden zengin besinlere y\u00f6nelmeleri \u00f6nemlidir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">K\u0131saca boyuna bak\u0131p da kiviyi k\u00fc\u00e7\u00fcmsememek laz\u0131md\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Haftada bir iki g\u00fcn kivi t\u00fcketerek, bu sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z konularda sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131za epey katk\u0131da bulunman\u0131z m\u00fcmk\u00fcn&#8230;.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Kivinin faydalar\u0131na gelince Kivi zengin lif ve potasyum i\u00e7eri\u011fi ile kalp sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 koruyan bir meyvedir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Kivi asmas\u0131n\u0131n Anayurdu \u00c7in olmas\u0131na kar\u015f\u0131n bu bitkiyi ve meyvesini, d\u00fcnyaya tan\u0131tan Yeni Zelanda&#8217;d\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Kivi asmas\u0131, yapra\u011f\u0131n\u0131 d\u00f6ken, t\u0131rman\u0131c\u0131 ve sar\u0131l\u0131c\u0131, \u00fcz\u00fcm asmas\u0131na benzeyen, g\u00fc\u00e7l\u00fc bir bitkidir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">A\u011fa\u00e7lara ve insan eliyle yap\u0131lm\u0131\u015f desteklere t\u0131rmanarak 5-7 m. kadar boylanabilir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ekonomik \u00f6mr\u00fc 20-30 y\u0131ld\u0131r. Ana g\u00f6vdesi 20 cm&#8217;ye kadar kal\u0131nla\u015fabilir. Gen\u00e7 s\u00fcrg\u00fcnleri (dallar\u0131), parlak k\u0131rm\u0131z\u0131 renkte t\u00fcylerle kapl\u0131d\u0131r. Asma gibi s\u00fcl\u00fck \u00e7\u0131karmay\u0131p yatay uzayan bu s\u00fcrg\u00fcnlerin, desteklere dayand\u0131r\u0131lmas\u0131 gerekir. 20-30 cm. \u00e7apl\u0131, kalp bi\u00e7iminde, \u00fcst y\u00fcz\u00fc parlak ve canl\u0131 ye\u015fil renkli, kenarlar\u0131 di\u015fli yapraklar\u0131 vard\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Normal bir meyve, 100-1.200 adet minik \u00e7ekirdek ta\u015f\u0131r. Bu meyveler hasat edildikten sonra, oda s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131nda (20 santigrat derecede) 7-15 g\u00fcn bekletilir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">B\u00f6ylece olgunla\u015fan meyve, taze olarak dilimlenip \u00f6ylece ya da \u00fczerine krema konularak yenilir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Salatalara konuldu\u011funda \u00e7e\u015fni ve renk katar. Meyve suyu yap\u0131l\u0131r ve pastac\u0131l\u0131kta s\u0131k\u00e7a kullan\u0131l\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Yukar\u0131da say\u0131lan de\u011ferlerden g\u00f6r\u00fclece\u011fi gibi kivi, \u00e7e\u015fitli maddeler y\u00f6n\u00fcnden zengin bir besindir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u00dcstelik C vitamini y\u00f6n\u00fcnden \u00e7ok zengin oldu\u011fu i\u00e7in 1\/3 adet kivi yenilmesi bedenin g\u00fcnl\u00fck C vitamini gereksinimini kar\u015f\u0131lar. Kivinin, zengin C vitamini ve t\u00fcrl\u00fc enzimler i\u00e7ermesi nedeniyle insan bedenini gen\u00e7le\u015ftirdi\u011fi bilim adamlar\u0131nca ileri s\u00fcr\u00fclmektedir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Kivi asmas\u0131, \u00f6zenle uygulanmas\u0131 gereken birtak\u0131m i\u015flemler sonucu profesyonel \u00fcreticiler taraf\u0131ndan tohumuyla ya da g\u00f6vde veya dal \u00e7elikleriyle veya dald\u0131rma yoluyla \u00e7o\u011falt\u0131l\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130klim iste\u011fi: Anamur ve \u00e7evresinde oldu\u011fu gibi \u00e7ok ya\u011f\u0131\u015f alan, nemli, r\u00fczg\u00e2rdan korunmal\u0131, k\u0131\u015f\u0131n so\u011fuk olan ve orta yo\u011funlukta g\u00fcne\u015f alan \u00e7evreleri seven kivi asmas\u0131, k\u0131\u015f mevsiminde -6 dereceye kadar dayanabilir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ama gen\u00e7 bitkiler -6 derecenin alt\u0131ndaki s\u0131cakl\u0131ktan zarar g\u00f6r\u00fcr. Yapraklar\u0131n\u0131 d\u00f6ken bir bitki olan kivi asmas\u0131, k\u0131\u015f\u0131n dinlenme mevsiminde, 400-500 saatlik bir so\u011fuklama devresi ge\u00e7irmek ister.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Toprak iste\u011fi: Kivi asmas\u0131 derin, ge\u00e7irgen ve gev\u015fek b\u00fcnyeli, organik madde y\u00f6n\u00fcnden zengin olan Anamur\u2019daki topraklarda iyi geli\u015fir. Toprakta en \u00e7ok %8 kire\u00e7 bulunmal\u0131d\u0131r. Killi, a\u011f\u0131r (su tutan) ve taban suyu y\u00fcksek olan topraklarda olumsuz sonu\u00e7lar al\u0131n\u0131r. Kivi asmas\u0131 toprak i\u015flemesi istemez.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Sulama iste\u011fi: Sulanma aral\u0131\u011f\u0131 2-7 g\u00fcn olup \u00e7ok s\u0131cak ve kurak havalarda g\u00fcna\u015f\u0131r\u0131 sulanabilir. Bitkiye, tuzsuz su verilmelidir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">G\u00fcbreleme: Kivi asmalar\u0131, her y\u0131l topraktan fazlaca besin kald\u0131r\u0131r. Bu nedenle topra\u011f\u0131n\u0131n d\u00fczenli olarak g\u00fcbrelenmesi gerekir. Dikimden \u00f6nce topra\u011fa iyi yanm\u0131\u015f \u00e7iftlik g\u00fcbresi verilirken daha sonra y\u0131lda iki kez, mart ve haziranda azot, fosfor ve potasyum i\u00e7eren kompoze fenni g\u00fcbreler, serpme yoluyla verilir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Herekleme: Kivi asmas\u0131, g\u00f6vdesi artan a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 ta\u015f\u0131yamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in herek, direk ya da tellerle desteklenmelidir. Bir asma 30-40 kg. meyve ve bir o kadar da s\u00fcrg\u00fcn ve yaprak a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 ta\u015f\u0131yaca\u011f\u0131ndan, her bitkiye sa\u011flam bir herek, direk veya gergin bir tel sistemi gerekir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Budama: Kivi asmas\u0131 yeti\u015ftirilirken yap\u0131lacak en \u00f6nemli i\u015flemlerden biri de budamad\u0131r. Budama, k\u0131\u015f ve yaz mevsimlerinde olmak \u00fczere y\u0131lda iki kez, \u00fcz\u00fcm asmalar\u0131n\u0131n-kine benzer bi\u00e7imde uygulan\u0131r. Budama i\u015fleminin, bu i\u015ften anlayan ki\u015filer taraf\u0131ndan yap\u0131lmas\u0131 do\u011fru olur.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Hasat: Kivi asmalar\u0131n\u0131n tam \u00e7i\u00e7eklenmesinden 140-160 g\u00fcn kadar sonra meyve hasat edilir. Ancak, bu meyveler asmalardan topland\u0131ktan sonra, yukar\u0131da belirtildi\u011fi gibi, oda s\u0131cakl\u0131\u011f\u0131nda bekletilip tam olgunlu\u011fa ula\u015fmalar\u0131 sa\u011flan\u0131r ve daha sonra t\u00fcketilir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Kivi meyvesinin hasad\u0131, elle toplama y\u00f6ntemiyle yap\u0131l\u0131r. Meyvelerin sap\u0131 dal\u0131nda b\u0131rak\u0131l\u0131r. Meyveler \u00f6rselenmeden ve saps\u0131z olarak toplan\u0131r.\u2019\u2019<\/div>\n<div dir=\"auto\">Gazi \u00d6\u011fretmen bu ara\u015ft\u0131rmalar sonunda \u00e7evresine \u00f6rnek olacak \u015fekilde Kivi yeti\u015ftirmi\u015ftir\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Gazi \u00d6\u011fretmene g\u00f6re: Anamur\u2019da ve Bozyaz\u0131&#8217;da yeti\u015fen, merakl\u0131lar\u0131nca \u00fcretilen, yurt i\u00e7i-yurt d\u0131\u015f\u0131na g\u00f6nderilen ve yeni bah\u00e7e tesisleri kurmak \u00fczere haz\u0131rl\u0131klar yap\u0131lan Kivi Anamur ve Bozyaz\u0131 ekonomisine b\u00fcy\u00fck \u00e7apl\u0131 katk\u0131 sa\u011flayacakm\u0131\u015f\u2026.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ho\u015f\u00e7a kal\u0131n\u0131z.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"yj6qo\"><\/div>\n<div class=\"adL\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"WhmR8e\" data-hash=\"0\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gazi \u00d6\u011fretmen emeklilik y\u0131llar\u0131nda tropikal meyveler \u00fczerinde ara\u015ft\u0131rmalar yaparken Anamur ve Bozyaz\u0131 il\u00e7elerinde yeni yeni \u00fcretime ba\u015flat\u0131lan, yurt i\u00e7i-yurt d\u0131\u015f\u0131na g\u00f6nderilen Kivi meyvesinin Anamur ve Bozyaz\u0131 ekonomisine b\u00fcy\u00fck \u00e7apl\u0131 katk\u0131 sa\u011flayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyormu\u015f\u2026 Bu d\u00fc\u015f\u00fcncelerle Kivi ile ilgili ara\u015ft\u0131rmalar yapm\u0131\u015f, hobi olarak da k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7apl\u0131 Kivi \u00fcretimine ba\u015flam\u0131\u015f\u2026 Gazi \u00d6\u011fretmenin Kivi ile ilgili ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 k\u0131saca \u015f\u00f6yleymi\u015f: [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":93259,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[21],"tags":[],"class_list":["post-93336","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazi-mert"],"views":55,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/93336","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=93336"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/93336\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/93259"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=93336"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=93336"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=93336"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}