{"id":90828,"date":"2025-01-31T14:57:04","date_gmt":"2025-01-31T11:57:04","guid":{"rendered":"https:\/\/mersingazetesi.com\/?p=90828"},"modified":"2025-01-31T14:57:04","modified_gmt":"2025-01-31T11:57:04","slug":"dalkavukluk-ve-devlet-adamligi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/2025\/01\/31\/dalkavukluk-ve-devlet-adamligi\/","title":{"rendered":"DALKAVUKLUK VE DEVLET ADAMLI\u011eI"},"content":{"rendered":"<div>\u00c7\u0131karc\u0131, kindar ve entrikac\u0131 bir insan olan ve dalkavukluktan \u00e7ok ho\u015flanan Sadrazam Vekili Halet Efendi (!) \u00e7\u0131karlar\u0131na hizmet etmeyen ve kendisine dalkavukluk yapmayan Moral\u0131 Osman Efendi&#8217;ye etmedi\u011fini b\u0131rakmazm\u0131\u015f.<\/div>\n<div>Adamca\u011f\u0131z\u0131, \u00e7e\u015fitli bahaneler uydurup, oradan oraya s\u00fcrer dururmu\u015f. Osman Efendi, Devlet&#8217;in bir i\u015fi i\u00e7in g\u00fcnlerden bir g\u00fcn Halet Efendi&#8217;yi ziyarete gider.<\/div>\n<div>Halet Efendi&#8217;nin Osman Efendi&#8217;yi d\u0131\u015f kap\u0131da kar\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6ren Molla \u0130zzet,<\/div>\n<div>\u201cBu ne i\u015ftir Efendim?! Osman Efendi&#8217;yi hem kap\u0131da kar\u015f\u0131lay\u0131p iltifat ediyorsunuz, hem de Adamca\u011f\u0131za yapmad\u0131k k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc b\u0131rakm\u0131yorsunuz&#8221; der!<\/div>\n<div>Halet Efendi bunun \u00fczerine, &#8220;Do\u011fru s\u00f6yl\u00fcyorsun be Molla! Osman Efendi&#8217;ye elinden ekme\u011fini almak da dahil, hemen her t\u00fcrl\u00fc k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc yapt\u0131m, fakat adaml\u0131\u011f\u0131na (insanl\u0131\u011f\u0131na) bir \u015fey yapamad\u0131m&#8221; diye itirafta bulunur.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div>&#8220;Efendi insan, her hal ve \u015fartta insani de\u011ferlerden vazge\u00e7meyen insand\u0131r.&#8221;<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div>*Halet Efendi (1760 &#8211; 1823) kimdir?<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div>As\u0131l ad\u0131 Mehmet Sait olup, Sultan 2nci Mahmut&#8217;un en \u00f6nemli vezirlerinden biridir.<\/div>\n<div>Sadrazam Vekilli\u011fi de dahil, Devlet&#8217;in de\u011fi\u015fik birimlerinde \u00fcst d\u00fczey g\u00f6revlerde bulunmu\u015f, \u00e7\u0131karc\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve entrikac\u0131l\u0131\u011f\u0131 y\u00fcz\u00fcnden kafas\u0131 kesilerek idam edilmi\u015ftir.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div>*Moral\u0131 Osman Efendi (1757 &#8211; 1809) kimdir?<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div>Devrinin en onurlu, en namuslu ve en \u00e7al\u0131\u015fkan b\u00fcrokratlar\u0131ndan biri olup, as\u0131l mesle\u011fi olan defterdarl\u0131k da dahil, Devlet&#8217;in \u00e7e\u015fitli birimlerinde uzun y\u0131llar \u00fcst d\u00fczey g\u00f6revlerde bulunmu\u015f ger\u00e7ek bir vatanseverdir.<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div>*Ke\u00e7ecizade \u0130zzet Molla ya da Molla \u0130zzet (1786 &#8211; 1829) kimdir?<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div dir=\"ltr\">\u00dcnl\u00fc bir gazel ustas\u0131 da olan ve n\u00fcktedanl\u0131\u011f\u0131yla bilinen Ke\u00e7ecizade Molla \u0130zzet, Sultan 2nci Abd\u00fclhamit d\u00f6neminde bir m\u00fcddet kazaskerlik de (\u015fer&#8217;i davalara bakan askeri hakimlik de) yapm\u0131\u015ft\u0131r.<\/div>\n<div>&#8220;Me\u015fhurdur ki, fisk ile (do\u011fru yoldan \u00e7\u0131kmakla) d\u00fcnya olmaz harap, onu as\u0131l harap eden alimlerin (bilginlerin) dalkavuklu\u011fudur.&#8221;<\/div>\n<div>Ke\u00e7ecizade Molla \u0130zzet<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div>PAYLA\u015eIM<\/div>\n<div dir=\"ltr\"><\/div>\n<div>Biz gams\u0131z sarho\u015flar\u0131z, ayd\u0131n karanl\u0131klar\u0131z!<\/div>\n<div>\n<div>Hem kadehle solukta\u015f, hem de ayr\u0131l\u0131klar\u0131z<\/div>\n<div>Sevgilinin ka\u015flar\u0131 e\u011fdi kaderimizi!<\/div>\n<div>O g\u00fcnden beridir biz d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f yarat\u0131klar\u0131z<\/div>\n<div>Ey g\u00fcl\u00fcm, sen daha d\u00fcn par\u00e7alad\u0131n g\u00f6\u011fs\u00fcn\u00fc!<\/div>\n<div>Ama biz ta do\u011fu\u015ftan k\u0131z\u0131l \u015fakay\u0131klar\u0131z!<\/div>\n<div>Lale gibi ortada yaln\u0131z kadehi g\u00f6rme!<\/div>\n<div>\u015eu yaram\u0131za bir bak, g\u00f6r nas\u0131l a\u015f\u0131klar\u0131z!?<\/div>\n<div>\u015eiirdeki renge ve hayale bakma Haf\u0131z!<\/div>\n<div>Biz ki bo\u015f bir levhay\u0131z, dokunduk\u00e7a \u00e7\u0131nlar\u0131z!<\/div>\n<div>Sadi \u015eirazi<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Haf\u0131z lakapl\u0131 Sadi \u015eirazi kimdir?<\/div>\n<div><\/div>\n<div>1210 &#8211; 1292 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda \u015eiraz&#8217;da ya\u015fayan ve as\u0131l ad\u0131 Hace \u015eemsettin Muhammet olan T\u00fcrk as\u0131ll\u0131 \u0130ranl\u0131 \u015eair, Yazar ve D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrd\u00fcr.<\/div>\n<div>\u00dcnl\u00fc Alman edebiyat\u00e7\u0131s\u0131 ve filozofu Goethe&#8217;nin, \u00fczerine koca bir Divan yazd\u0131\u011f\u0131 Haf\u0131z&#8217;\u0131 (Sadi \u015eirazi&#8217;yi) R\u0130NTLER\u0130N \u00d6L\u00dcM\u00dc Adl\u0131 \u015eiirinde bak\u0131n nas\u0131l anlat\u0131yor \u015fairimiz Yahya Kemal Beyazl\u0131!?<\/div>\n<div>Haf\u0131z&#8217;\u0131n kabri olan bah\u00e7ede bir g\u00fcl varm\u0131\u015f!<\/div>\n<div>Yeniden, her g\u00fcn a\u00e7arm\u0131\u015f kanayan rengiyle!<\/div>\n<div>Gece b\u00fclb\u00fcl a\u011faran vakte kadar a\u011flarm\u0131\u015f!<\/div>\n<div>Eski \u015eiraz&#8217;\u0131 hayal ettiren ahengiyle!<\/div>\n<div>\u00d6l\u00fcm, asude bahar \u00fclkesidir her rinde!<\/div>\n<div>G\u00f6nl\u00fc her yerde buhurdan gibi y\u0131llarca t\u00fcter!<\/div>\n<div>Ve serin serviler alt\u0131nda kalan kabrinde!<\/div>\n<div>Her seher bir g\u00fcl a\u00e7ar, her gece bir b\u00fclb\u00fcl \u00f6ter!<\/div>\n<div>Rivayet o ki, Aksak Timur olarak da bilinen b\u00fcy\u00fck T\u00fcrk H\u00fck\u00fcmdar\u0131 Timur, \u015eiraz&#8217;\u0131 ele ge\u00e7irdikten sonra halka a\u011f\u0131r vergiler salar. Fakat bir\u00e7ok insan gibi Haf\u0131z da bu vergileri \u00f6deyemez.<\/div>\n<div>Bunun \u00fczerine Haf\u0131z&#8217;\u0131 yakalay\u0131p, \u00fcnl\u00fc biri olmas\u0131 nedeniyle Timur&#8217;un huzuruna \u00e7\u0131kar\u0131rlar. Haf\u0131z&#8217;\u0131 dinleyen Timur, \u015eair&#8217;in &#8220;O \u015eirazl\u0131 Dilber, verse hani g\u00f6nl\u00fcm\u00fcn murad\u0131n\u0131 Yana\u011f\u0131ndaki bir \u00e7ift bene, Semerkant&#8217;\u0131 ve Buhara&#8217;y\u0131 bah\u015federim!&#8221; \u00a0beytini hat\u0131rlatarak &#8220;Sevdi\u011fi g\u00fczelin yana\u011f\u0131ndaki bir \u00e7ift bene, Semerkant&#8217;\u0131 ve Buhara&#8217;y\u0131 vermekten s\u00f6z eden biri, nas\u0131l olur da bu vergileri \u00f6deyemez?&#8221; diye sorar!<\/div>\n<div>Haf\u0131z&#8217;\u0131n Timur&#8217;a cevab\u0131 bir rinde yara\u015f\u0131r niteliktedir.<\/div>\n<div>-C\u00f6mertli\u011fimiz y\u00fcz\u00fcnden vere vere, \u015fu s\u0131rt\u0131m\u0131zdaki lime lime olmu\u015f eski ve soluk mintandan gayr\u0131 bir \u015feyimiz kalmad\u0131 H\u00fck\u00fcmdar\u0131m!<\/div>\n<p>Zekice verilen bu samimi cevap Timur&#8217;un \u00e7ok ho\u015funa gider ve maiyetindekilere emir vererek, Haf\u0131z&#8217;\u0131n vergilerden muaf tutulmas\u0131n\u0131 ister.<\/p><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c7\u0131karc\u0131, kindar ve entrikac\u0131 bir insan olan ve dalkavukluktan \u00e7ok ho\u015flanan Sadrazam Vekili Halet Efendi (!) \u00e7\u0131karlar\u0131na hizmet etmeyen ve kendisine dalkavukluk yapmayan Moral\u0131 Osman Efendi&#8217;ye etmedi\u011fini b\u0131rakmazm\u0131\u015f. Adamca\u011f\u0131z\u0131, \u00e7e\u015fitli bahaneler uydurup, oradan oraya s\u00fcrer dururmu\u015f. Osman Efendi, Devlet&#8217;in bir i\u015fi i\u00e7in g\u00fcnlerden bir g\u00fcn Halet Efendi&#8217;yi ziyarete gider. Halet Efendi&#8217;nin Osman Efendi&#8217;yi d\u0131\u015f kap\u0131da [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":90829,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[47],"tags":[],"class_list":["post-90828","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-erdogan-serin"],"views":70,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90828","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/14"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=90828"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/90828\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/90829"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=90828"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=90828"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=90828"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}