{"id":149822,"date":"2026-11-16T14:03:41","date_gmt":"2026-11-16T11:03:41","guid":{"rendered":"https:\/\/mersingazetesi.com\/?p=149822"},"modified":"2026-11-16T14:03:41","modified_gmt":"2026-11-16T11:03:41","slug":"ihd-mersinden-baris-cagrisi-kalici-baris-icin-demokratiklesme-sart","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/2026\/11\/16\/ihd-mersinden-baris-cagrisi-kalici-baris-icin-demokratiklesme-sart\/","title":{"rendered":"\u0130HD MERS\u0130N&#8217;DEN BARI\u015e \u00c7A\u011eRISI: &#8220;KALICI BARI\u015e \u0130\u00c7\u0130N DEMOKRAT\u0130KLE\u015eME \u015eART!&#8221;"},"content":{"rendered":"<p>\u0130HD Mersin \u015eubesi Bar\u0131\u015f Komisyonu ad\u0131na a\u00e7\u0131klamay\u0131 \u015eube E\u015f Ba\u015fkan\u0131 Muammer Derince yapt\u0131. Derince, TBMM Milli Dayan\u0131\u015fma, Karde\u015flik ve Demokrasi Komisyonu&#8217;nun 18 \u015eubat 2026&#8217;da kabul etti\u011fi rapor ve bu rapordan hareketle 18 A\u011fustos 2026&#8217;da yay\u0131mlanan 7595 say\u0131l\u0131 Milli Dayan\u0131\u015fma ve Toplumsal B\u00fct\u00fcnle\u015fmenin G\u00fc\u00e7lendirilmesine Dair Kanun&#8217;un \u00e7\u00f6z\u00fcm s\u00fcrecinde \u00f6nemli bir ad\u0131m oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>&#8220;KANUN \u00d6NEML\u0130 B\u0130R ADIM AMA YETERL\u0130 DE\u011e\u0130L<\/p>\n<p>&#8220;Derince, a\u00e7\u0131klamas\u0131nda \u015fu ifadeleri kulland\u0131:&#8221;Milli Dayan\u0131\u015fma, Karde\u015flik ve Demokrasi Komisyonunun 18 \u015eubat 2026&#8217;da kabul etti\u011fi rapor, silahs\u0131zlanman\u0131n do\u011frulanmas\u0131, s\u00fcrece \u00f6zg\u00fc hukuki d\u00fczenlemeler, izleme mekanizmas\u0131 ve demokratikle\u015fme ba\u015fl\u0131klar\u0131n\u0131 birlikte ele almaktayd\u0131. Bu rapordan yola \u00e7\u0131karak yay\u0131mlanan 7595 say\u0131l\u0131 Kanunu eksikliklerine ra\u011fmen \u00e7\u00f6z\u00fcm s\u00fcrecinde \u00f6nemli bir ad\u0131m olarak de\u011ferlendirmekteyiz.&#8221;<\/p>\n<p>\u0130fade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc, protesto hakk\u0131, medya \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc, muhalefete ve sivil topluma y\u00f6nelik siyasi operasyonlar ve daha pek \u00e7ok alanda ya\u015fanan ihlallerin adaletsizli\u011fi derinle\u015ftirdi\u011fini belirten Derince, &#8220;Bu ihlaller toplumda g\u00fcvensizlik yaratmaktad\u0131r. Bu nedenle bar\u0131\u015f s\u00fcrecinin ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131n demokratikle\u015fme ve hukuksal reformlarla desteklenmesi gerekti\u011finin alt\u0131n\u0131 bir kez daha \u00e7izmek isteriz&#8221; dedi.<\/p>\n<p>\u0130HD&#8217;DEN H\u00dcK\u00dcMETE 5 BA\u015eLIKTA \u00c7A\u011eRI<\/p>\n<p>A\u00e7\u0131klamada, 7595 say\u0131l\u0131 Kanun, TBMM raporundaki \u00f6neriler ve uluslararas\u0131 deneyimlerden yola \u00e7\u0131karak acilen at\u0131lmas\u0131 gereken ad\u0131mlar \u015f\u00f6yle s\u0131raland\u0131:<\/p>\n<p>1. Silahs\u0131zlanma s\u00fcreci \u015feffaf olsun: Silahs\u0131zlanma ve tasfiye s\u00fcrecinde izlenecek kriterler kamuoyuna a\u00e7\u0131klanmal\u0131, tespit ve teyit s\u00fcre\u00e7lerinin sonu\u00e7lar\u0131 d\u00fczenli olarak payla\u015f\u0131lmal\u0131, TBMM denetimi etkili bi\u00e7imde i\u015fletilmeli.<\/p>\n<p>2. Uygulamada ayr\u0131mc\u0131l\u0131k \u00f6nlensin: Kanundan yararlanma ko\u015fullar\u0131 ve ba\u015fvuru usulleri konusunda a\u00e7\u0131k, objektif kriterler belirlenmeli. Benzer hukuki durumdaki ki\u015filer aras\u0131nda ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011fa yol a\u00e7abilecek uygulamalar \u00f6nlenmeli. Geri d\u00f6nenlerin bar\u0131nma, sa\u011fl\u0131\u011fa eri\u015fim, ekonomik, sosyal ve siyasal ya\u015fama kat\u0131l\u0131m\u0131 g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nmal\u0131.<\/p>\n<p>3. Demokratikle\u015fme ad\u0131mlar\u0131 at\u0131ls\u0131n: Kayyum uygulamalar\u0131na son verilmeli ve se\u00e7ilmi\u015f belediye ba\u015fkanlar\u0131 g\u00f6revlerine iade edilmeli. A\u0130HM ve AYM kararlar\u0131 derhal ve eksiksiz uygulanmal\u0131. \u0130nfaz Kanunu, infaz e\u015fitli\u011fi, umut hakk\u0131 ve uluslararas\u0131 standartlara uygun \u015fekilde yeniden d\u00fczenlenmeli. Hasta mahpuslar derhal serbest b\u0131rak\u0131lmal\u0131. \u0130fade, \u00f6rg\u00fctlenme, toplant\u0131 ve g\u00f6steri \u00f6zg\u00fcrl\u00fckleri g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nmal\u0131. K\u00fcrt kimli\u011fi, dil, k\u00fclt\u00fcr ve e\u015fit yurtta\u015fl\u0131k alanlar\u0131ndaki sorunlar demokratik siyaset i\u00e7inde ele al\u0131nmal\u0131.<\/p>\n<p>4. Meclis denetimi ve sivil toplum kat\u0131l\u0131m\u0131 sa\u011flans\u0131n: TBMM \u0130zleme Komisyonu d\u00fczenli aral\u0131klarla bilgi almal\u0131 ve de\u011ferlendirmelerini kamuoyuyla payla\u015fmal\u0131. D\u00f6nemsel raporlar yay\u0131mlanmal\u0131. \u0130nsan haklar\u0131 \u00f6rg\u00fctleri, uzmanlar, akademisyenler, barolar ve sivil toplum s\u00fcrece katk\u0131 sunabilmeli.<\/p>\n<p>5. Ge\u00e7mi\u015fle y\u00fczle\u015fme ve toplumsal onar\u0131m: Zorla kaybetmeler ve faili me\u00e7hul cinayetler hakk\u0131nda etkili soru\u015fturma ve hakikate eri\u015fim mekanizmalar\u0131 olu\u015fturulmal\u0131. \u00c7at\u0131\u015fmadan etkilenen b\u00f6lgelerde sosyal, ekonomik ve psikolojik onar\u0131m programlar\u0131 geli\u015ftirilmeli. Kad\u0131nlar\u0131n, gen\u00e7lerin, ma\u011fdur ailelerinin ve sivil toplumun s\u00fcrece kat\u0131l\u0131m\u0131 sa\u011flanmal\u0131.<\/p>\n<p>&#8220;\u00dc\u00c7 ALAN B\u0130RL\u0130KTE \u0130LERLEMEL\u0130&#8221;<\/p>\n<p>A\u00e7\u0131klama, &#8220;7595 say\u0131l\u0131 Kanun&#8217;un y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesi ile kal\u0131c\u0131 bar\u0131\u015f\u0131n kurulmas\u0131 ayn\u0131 \u015fey de\u011fildir&#8221; s\u00f6zleriyle sona erdi. Derince, &#8220;Silahs\u0131zlanma ve tasfiyeyi oda\u011f\u0131na alan 7595 say\u0131l\u0131 Kanun&#8217;la e\u015f zamanl\u0131 olarak; siyasi kat\u0131l\u0131m, temel haklar, yerel demokrasi ve e\u015fit yurtta\u015fl\u0131\u011f\u0131 esas alan bir demokratikle\u015fme program\u0131; hakikat, adalet, y\u00fczle\u015fme, ma\u011fdurlar\u0131n haklar\u0131 ve toplumsal onar\u0131m\u0131 ama\u00e7layan bir toplumsal bar\u0131\u015f program\u0131 olu\u015fturulmal\u0131d\u0131r. Bu \u00fc\u00e7 alan\u0131n birlikte ilerlemesi, \u00e7\u00f6z\u00fcm s\u00fcrecinin yaln\u0131zca silahl\u0131 \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n sona ermesiyle s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmamas\u0131 ve kal\u0131c\u0131 bir demokratik bar\u0131\u015fa d\u00f6n\u00fc\u015febilmesi bak\u0131m\u0131ndan hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r&#8221; dedi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130HD Mersin \u015eubesi Bar\u0131\u015f Komisyonu ad\u0131na a\u00e7\u0131klamay\u0131 \u015eube E\u015f Ba\u015fkan\u0131 Muammer Derince yapt\u0131. Derince, TBMM Milli Dayan\u0131\u015fma, Karde\u015flik ve Demokrasi Komisyonu&#8217;nun 18 \u015eubat 2026&#8217;da kabul etti\u011fi rapor ve bu rapordan hareketle 18 A\u011fustos 2026&#8217;da yay\u0131mlanan 7595 say\u0131l\u0131 Milli Dayan\u0131\u015fma ve Toplumsal B\u00fct\u00fcnle\u015fmenin G\u00fc\u00e7lendirilmesine Dair Kanun&#8217;un \u00e7\u00f6z\u00fcm s\u00fcrecinde \u00f6nemli bir ad\u0131m oldu\u011funu s\u00f6yledi. &#8220;KANUN \u00d6NEML\u0130 B\u0130R [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":149823,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-149822","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gundem"],"views":55,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/149822","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=149822"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/149822\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":149825,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/149822\/revisions\/149825"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/149823"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=149822"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=149822"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=149822"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}