{"id":139515,"date":"2026-07-30T09:17:55","date_gmt":"2026-07-30T06:17:55","guid":{"rendered":"https:\/\/mersingazetesi.com\/?p=139515"},"modified":"2026-07-30T09:17:55","modified_gmt":"2026-07-30T06:17:55","slug":"islamda-hak-mezhepler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/2026\/07\/30\/islamda-hak-mezhepler\/","title":{"rendered":"\u0130SLAMDA HAK MEZHEPLER\u2026"},"content":{"rendered":"<div class=\"gs\">\n<div class=\"   \">\n<div id=\":n3\" class=\"ii gt\">\n<div id=\":n2\" class=\"a3s aiL \">\n<div id=\"avWBGd-18\">\n<div dir=\"ltr\">\n<div dir=\"auto\">\u0130nternet mail adresime gelen sorulardan biri \u0130slam\u2019da hak mezheplerle ilgili\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Soru bir bayan okuyucumun\u2026Bayan Z\u00fcbeyde Han\u0131m\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Diyor ki: \u201cBiz kad\u0131nlarla ilgili yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131z yaz\u0131lardan dolay\u0131 size te\u015fekk\u00fcr ediyoruz.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Benim bir sorum olacak ama kad\u0131nlarla ilgili de\u011fil\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Dini bir, Kur\u2019an\u0131 bir, Allah\u0131 bir olan insanlar ni\u00e7in mezheplere ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r? Mezhep ayr\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n Dine zarar\u0131 yok mudur?<\/div>\n<div dir=\"auto\">Alevi- S\u00fcnni ayr\u0131m\u0131n\u0131n yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 baz\u0131 konu\u015fmalara \u015fahit oluyoruz.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Alevilik din midir, Mezhep midir?<\/div>\n<div dir=\"auto\">Verece\u011finiz cevap i\u00e7in \u015fimdiden te\u015fekk\u00fcr ediyoruz.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu sorunun cevab\u0131n\u0131 kad\u0131nlarla ilgili yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z sohbet toplant\u0131s\u0131nda hemcinslerime okuyaca\u011f\u0131m.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Yanl\u0131\u015f de\u011ferlendirmelerin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek istiyorum\u2026\u201d<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bayan Z\u00fcbeyde KO\u00c7AK han\u0131mefendinin sorusu bu \u015fekilde\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u00d6ncelikle Bayan Z\u00fcbeyde han\u0131m\u0131n buraya almad\u0131\u011f\u0131m \u0130ltifatlar\u0131na te\u015fekk\u00fcr ediyorum\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Hak MEZHEPLERLE ilgili sorunun cevab\u0131na gelince:<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u00d6ncelikle \u015funu belirmek isterim ki; Alevilik bir din ve mezhep de\u011fil M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131\u011f\u0131n i\u00e7erisinde bir zenginlik kayna\u011f\u0131m\u0131zd\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu konu istismar edilmemelidir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130slam&#8217;da &#8220;Hak Mezhepler&#8221;, Ehl-i S\u00fcnnet vel- Cemaat \u00e7at\u0131s\u0131 alt\u0131nda toplanan, inan\u00e7ta ve amelde do\u011fru yolda kabul edilen dini ekollerdir. ,<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu mezhepler dinin temel esaslar\u0131nda (iman\u0131n \u015fartlar\u0131 vb.) tamamen ayn\u0131 fikirdeyken, sadece uygulamaya dair g\u00fcnl\u00fck f\u0131khi meselelerde (abdest, namaz\u0131n detaylar\u0131 vb.) farkl\u0131 i\u00e7tihatlar \u00fcretmi\u015flerdir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130slamda hak mezhepler Ameli (F\u0131khi) ve \u0130tikadi (\u0130nan\u00e7sal) olmak \u00fczere iki ana gruba ayr\u0131l\u0131r:<\/div>\n<div dir=\"auto\">1. Ameli (F\u0131khi) Hak Mezhepler:<\/div>\n<div dir=\"auto\">M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ibadet ve g\u00fcnl\u00fck ya\u015fam kurallar\u0131n\u0131 d\u00fczenleyen 4 b\u00fcy\u00fck hak mezhep \u015funlard\u0131r:<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u2022 Hanefi Mezhebi: \u0130mam-\u0131 Azam Ebu Hanife&#8217;nin g\u00f6r\u00fc\u015flerine dayan\u0131r. Ak\u0131l ve k\u0131yasa \u00f6nem verir, d\u00fcnyada en yayg\u0131n mezheptir (T\u00fcrkiye, Orta Asya, Balkanlar).<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u2022 \u015eafii Mezhebi: \u0130mam \u015eafii taraf\u0131ndan kurulmu\u015ftur. Hadislere ve Medine halk\u0131n\u0131n uygulamalar\u0131na \u00e7ok \u00f6nem verir (Do\u011fu Anadolu, M\u0131s\u0131r, G\u00fcneydo\u011fu Asya).<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u2022 Maliki Mezhebi: \u0130mam Malik bin Enes&#8217;in sistemle\u015ftirdi\u011fi mezheptir. Medine \u00f6rf\u00fcn\u00fc \u00f6nemli bir delil kabul eder (Kuzey ve Bat\u0131 Afrika).<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u2022 Hanbeli Mezhebi: Ahmed bin Hanbel&#8217;in i\u00e7tihatlar\u0131na dayan\u0131r. Tamamen ayet ve hadislerin zahiri (g\u00f6r\u00fcnen) anlamlar\u0131na yo\u011funla\u015f\u0131r (K\u00f6rfez \u00dclkeleri, Suudi Arabistan).<\/div>\n<div dir=\"auto\">2. \u0130tikadi (\u0130nan\u00e7sal) Hak Mezhepler:<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130nan\u00e7 esaslar\u0131n\u0131 akli ve nakli delillerle savunan 2 b\u00fcy\u00fck hak mezhep bulunur:<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u2022 Maturidi Mezhebi: \u0130mam Maturidi&#8217;nin ekol\u00fcd\u00fcr. Ak\u0131l ile nakil aras\u0131nda denge kurar. Genellikle Hanefi olan M\u00fcsl\u00fcmanlar bu inan\u00e7 mezhebine ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u2022 E\u015f&#8217;ari Mezhebi: \u0130mam E\u015f&#8217;ari taraf\u0131ndan kurulmu\u015ftur. Nakli (ayet ve hadisleri) \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131r. \u015eafii, Maliki ve Hanbeli olan M\u00fcsl\u00fcmanlar \u00e7o\u011funlukla bu inan\u00e7 ekol\u00fcn\u00fc benimser.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Mezhepler Aras\u0131ndaki Farkl\u0131l\u0131klar Neden Hakt\u0131r?<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130slam alimleri bu durumu bir doktor-hasta ili\u015fkisine benzetir. ,<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ayn\u0131 ila\u00e7 (h\u00fck\u00fcm), bir hastan\u0131n mizac\u0131na g\u00f6re \u015fifa olurken, di\u011ferine a\u011f\u0131r gelebilir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Mezhep imamlar\u0131, Kur&#8217;an ve S\u00fcnnet&#8217;i farkl\u0131 co\u011frafi, k\u00fclt\u00fcrel ve insani \u015fartlara g\u00f6re yorumlayarak M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n hayat\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rm\u0131\u015flard\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu nedenle f\u0131khi farkl\u0131l\u0131klar bir ayr\u0131l\u0131k de\u011fil, \u0130slam&#8217;\u0131n bir zenginli\u011fi ve rahmetidir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Mezhepler nas\u0131l meydana gelmi\u015ftir?<\/div>\n<div dir=\"auto\">Peygamber Efendimiz Cenab-\u0131 Allah\u2019tan ald\u0131\u011f\u0131 emirleri insanlara ula\u015ft\u0131rm\u0131\u015f ve onlara Kur\u2019an-\u0131 Kerimi tebli\u011f etmi\u015fti.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ayr\u0131ca Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019den ayr\u0131 olarak Peygamber Efendimizin s\u00f6yledi\u011fi s\u00f6zler M\u00fcsl\u00fcmanlar taraf\u0131ndan tamamen ezberlenmi\u015f, yapt\u0131\u011f\u0131 i\u015fler, hareketler ve davran\u0131\u015flarla ba\u015fkalar\u0131n\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc halde ses \u00e7\u0131karmad\u0131\u011f\u0131 fiiller tamamen \u00f6\u011frenilmi\u015fti.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Herhangi bir dini h\u00fck\u00fcm hakk\u0131nda karar verme kolayl\u0131\u011f\u0131 mevcuttu.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Aradan y\u0131llar ge\u00e7mi\u015f ve \u0130slam \u00fclkeleri geni\u015flemi\u015fti.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu s\u0131ralarda da Sahabeler ile sonraki devrelerde Din \u00e2limleri M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131\u011f\u0131 yaymak, Allah ve Resul\u00fcn\u00fcn emirlerini insanlara tebli\u011f etmek \u00fczere yeni M\u00fcsl\u00fcman olmu\u015f \u00fclkelere g\u00f6nderilmeye ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu \u00fclkelere giden \u0130slam bilginleri de Allah\u2019\u0131n emirlerini, Peygamberin s\u00f6zlerini o \u00fclke insanlar\u0131na anlatmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Anlat\u0131lan Ayet-i Kerimeler ve Hadis-i \u015eerifler \u00fczerinde b\u00fct\u00fcn \u00fclkelerde tam bir birlik ve beraberlik vard\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Yine o d\u00f6nemlerde \u00e7e\u015fitli \u0130slami h\u00fck\u00fcmler hakk\u0131nda i\u00e7tihat yapabilecek derecede g\u00fc\u00e7l\u00fc Din alimleri de vard\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu \u00c2limler Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019i ve Hadis-i \u015eerifleri \u00e7ok g\u00fczel \u015fekilde a\u00e7\u0131klam\u0131\u015flard\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ancak Kur\u2019an-\u0131 Kerim\u2019i ve Hadis-i \u015eerifleri a\u00e7\u0131klarken Kur\u2019an ve hadislerin \u00f6z\u00fcn\u00fc de\u011fil de Fer\u2019i h\u00fck\u00fcmlerden baz\u0131lar\u0131n\u0131 farkl\u0131 \u015fekilde anlam\u0131\u015flar ve farkl\u0131 \u015fekilde anlatm\u0131\u015flard\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Dinin asl\u0131nda, \u00f6z\u00fcnde de\u011fil de Fer\u2019i Mes\u2019elelerde, fer\u2019i h\u00fck\u00fcmlerde farkl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fler ve farkl\u0131 mezhepler ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ancak bu farkl\u0131l\u0131k asli konularda de\u011fil Fer\u2019i meselelerdedir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Dinin as\u0131l h\u00fck\u00fcmlerinde herhangi bir farkl\u0131l\u0131k s\u00f6z konusu de\u011fildir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u00c7\u00fcnk\u00fc Peygamber Efendimiz zaman\u0131nda olsun, ondan sonraki d\u00f6nemlerde olsun \u00e7e\u015fitli yerlere giden bilginler Peygamberimizin s\u00f6zlerini bizzat kulaklar\u0131yla \u0130\u015fitmemi\u015fler ve yapt\u0131klar\u0131 fiilleri g\u00f6zleriyle g\u00f6rmemi\u015flerdi.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130\u015fte bu sebeple fer\u2019i konularda farkl\u0131 yorumlar ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bundan da mezhepler meydana gelmi\u015ftir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Esasen hi\u00e7bir mezhep imam\u0131:<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u201cBen mezhep kuruyorum. Benim mezhebimi kabul ediniz.\u201d dememi\u015ftir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Onlar\u0131n vefat\u0131ndan sonra onlar\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015flerinin benimsenmesiyle mezhepler ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Tekrar belirtmekte fayda vard\u0131r ki Hanefi, Maliki, \u015eafii ve Hambeli\u2026 Mezhepleri dedi\u011fimiz hak mezheplerin hi\u00e7birinde dinin asl\u00ee h\u00fck\u00fcmlerine ait hususlarda g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 yoktur.<\/div>\n<div dir=\"auto\">G\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131 fer\u2019i konular dedi\u011fimiz teferruattad\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Esasen \u0130slamiyet\u2019i kabul eden yeni \u00fclkelerin pek \u00e7ok adet, gelenek ve g\u00f6renekleri vard\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Buralara \u0130slamiyet\u2019i yaymak i\u00e7in g\u00f6nderilen kimseler bu b\u00f6lgelerde her t\u00fcrl\u00fc dini h\u00fckm\u00fc teker-teker, ayr\u0131-ayr\u0131 ele alm\u0131\u015flar ve fer\u2019i konulardaki baz\u0131 ufak tefek g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131klar\u0131 bundan kaynaklanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">G\u00fcn\u00fcm\u00fczde hak mezhep olarak kabul edilen mezheplerin d\u0131\u015f\u0131nda da g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan do\u011fan baz\u0131 mezhepler vard\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu mezheplerden bir k\u0131sm\u0131 inan\u00e7 y\u00f6n\u00fcnden hatal\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015flere sahiptir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bunun yan\u0131nda Hanefi, Maliki, \u015eafii ve Hambeli mezheplerine benzer Kur\u2019an-\u0131 Kerime ve Hadisi \u015eeriflere uygun daha ba\u015fka mezhepler de ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f ancak bu mezheplerin g\u00f6r\u00fc\u015flerini benimseyen kimseler say\u0131ca az oldu\u011fu i\u00e7in bu mezhepler geli\u015fememi\u015ftir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Hak mezheplerin kendi aralar\u0131ndaki ayr\u0131l\u0131klar\u0131 \u00f6zde de\u011fil, \u015fekildedir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu ayr\u0131l\u0131klar\u0131n dinimizin ilerlemesine herhangi bir zarar\u0131 yoktur.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bilakis daha da faydas\u0131 vard\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ho\u015f\u00e7a kal\u0131n\u0131z.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"yj6qo\"><\/div>\n<div class=\"adL\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div id=\"avWBGd-19\" class=\"WhmR8e\" data-hash=\"0\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130nternet mail adresime gelen sorulardan biri \u0130slam\u2019da hak mezheplerle ilgili\u2026 Soru bir bayan okuyucumun\u2026Bayan Z\u00fcbeyde Han\u0131m\u2026 Diyor ki: \u201cBiz kad\u0131nlarla ilgili yazd\u0131\u011f\u0131n\u0131z yaz\u0131lardan dolay\u0131 size te\u015fekk\u00fcr ediyoruz. Benim bir sorum olacak ama kad\u0131nlarla ilgili de\u011fil\u2026 Dini bir, Kur\u2019an\u0131 bir, Allah\u0131 bir olan insanlar ni\u00e7in mezheplere ayr\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r? Mezhep ayr\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n Dine zarar\u0131 yok mudur? Alevi- S\u00fcnni ayr\u0131m\u0131n\u0131n [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":138015,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[21],"tags":[],"class_list":["post-139515","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazi-mert"],"views":51,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/139515","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=139515"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/139515\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":139516,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/139515\/revisions\/139516"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/138015"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=139515"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=139515"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=139515"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}