{"id":135743,"date":"2026-06-16T09:16:47","date_gmt":"2026-06-16T06:16:47","guid":{"rendered":"https:\/\/mersingazetesi.com\/?p=135743"},"modified":"2026-06-16T09:16:47","modified_gmt":"2026-06-16T06:16:47","slug":"gecmisten-gunumuze-islam-ve-bilim-iliskileri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/2026\/06\/16\/gecmisten-gunumuze-islam-ve-bilim-iliskileri\/","title":{"rendered":"GE\u00c7M\u0130\u015eTEN G\u00dcN\u00dcM\u00dcZE \u0130SLAM VE B\u0130L\u0130M \u0130L\u0130\u015eK\u0130LER\u0130"},"content":{"rendered":"<div class=\"gs\">\n<div class=\"   \">\n<div id=\":n4\" class=\"ii gt\">\n<div id=\":n3\" class=\"a3s aiL \">\n<div id=\"avWBGd-20\">\n<div dir=\"ltr\">\n<div dir=\"auto\">\u0130slam ve bilim ili\u015fkisi; birbirini tamamlayan, evreni ve yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131 anlamaya y\u00f6nelik iki farkl\u0131 disiplindir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130slamiyet bilgi edinmeyi, ilmi te\u015fvik eder; din vahyi, bilim ise g\u00f6zlemlenebilir evreni inceleyerek ger\u00e7e\u011fi arar.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu iki alan tarihte ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde birbirine z\u0131t de\u011fil, i\u00e7 i\u00e7e olmu\u015ftur.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130slam&#8217;da din ve bilim birbirini destekleyen iki \u00f6nemli kaynakt\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130slam; Kuran-\u0131 Kerim&#8217;deki ilk emir olan &#8220;Oku&#8221; ve &#8220;Bilenle bilmeyen bir olur mu?&#8221; ayetleri \u00fczerinden bilgi \u00fcretmeyi, \u00f6\u011frenmeyi ve \u00f6\u011fretmeyi bir ibadet olarak kabul eder.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Din, yarat\u0131c\u0131n\u0131n kim oldu\u011funu ve evrenin varolu\u015f amac\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klarken; bilim, bu yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131n kurallar\u0131n\u0131 ve nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini ara\u015ft\u0131r\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">8 ile 15. y\u00fczy\u0131llar aras\u0131ndaki d\u00f6nem, \u0130slam d\u00fcnyas\u0131nda bilimin zirve yapt\u0131\u011f\u0131 \u0130slam&#8217;\u0131n Alt\u0131n \u00c7a\u011f\u0131 olarak bilinir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130bn-i Sina (Avicenna): T\u0131p alan\u0131nda y\u00fczy\u0131llar boyunca Avrupa&#8217;da ders kitab\u0131 olarak okutulan eserler vermi\u015ftir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">El-Harezmi: Cebir biliminin kurucusu kabul edilir ve algoritmik d\u00fc\u015f\u00fcncenin temellerini atm\u0131\u015ft\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130bn-i Heysem (Alhazen): Modern optik ve fizik biliminin \u00f6nc\u00fclerinden olmu\u015ftur.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Biruni: Astronomi, matematik ve co\u011frafya alan\u0131nda \u00e7\u0131\u011f\u0131r a\u00e7an \u00e7al\u0131\u015fmalar yapm\u0131\u015ft\u0131r. [1]<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130slam inanc\u0131na g\u00f6re evren; Allah&#8217;\u0131n koydu\u011fu kusursuz fiziksel ve biyolojik yasalara (s\u00fcnnetullah) g\u00f6re i\u015fler.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu yasalar\u0131 incelemek ve anlamak, evrenin yarat\u0131c\u0131s\u0131n\u0131 daha iyi tan\u0131may\u0131 sa\u011flar.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Dolay\u0131s\u0131yla evreni ke\u015ffetmek i\u00e7in yap\u0131lan her t\u00fcrl\u00fc bilimsel \u00e7al\u0131\u015fma, dini bir de\u011fer ta\u015f\u0131r ve desteklenir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">G\u00fcn\u00fcm\u00fczde de \u0130slam alimleri ve ilahiyat\u00e7\u0131lar, bilimin ortaya koydu\u011fu ger\u00e7eklerin inan\u00e7la \u00e7eli\u015fmedi\u011fini, aksine onu destekledi\u011fini belirtirler.<\/div>\n<div dir=\"auto\">G\u00fcn ge\u00e7miyor ki baz\u0131 televizyon kanallar\u0131nda ve baz\u0131 bas\u0131n organlar\u0131nda \u0130slamiyet\u2019in bilime kar\u015f\u0131 oldu\u011fu, Hristiyanl\u0131\u011f\u0131n da bilimle i\u00e7 i\u00e7e oldu\u011fu anlat\u0131lmas\u0131n,,,<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ger\u00e7ek bu de\u011fildir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">H\u0131ristiyanl\u0131kta bilime kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131lm\u0131\u015f, insanlar kitap okuyor diye yarg\u0131lanm\u0131\u015f ve diri diri yak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu anlay\u0131\u015ftan dolay\u0131 Avrupa\u2019da bilim adamlar\u0131nca dine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131lm\u0131\u015f, kiliseye kar\u015f\u0131 sava\u015f a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu Avrupal\u0131 bilim adamlar\u0131nca ge\u00e7erli bir sebep olabilir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ancak \u0130slamiyet\u2019te bilime kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131lmam\u0131\u015f, bilim alan\u0131nda yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalar te\u015fvik edilmi\u015ftir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130slam\u2019\u0131n ana kayna\u011f\u0131 olan Kur&#8217;an-\u0131 Kerim; okumay\u0131, \u00f6\u011frenmeyi, \u00f6\u011fretmeyi te\u015fvik eden ayetlerle doludur.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130lk ayet &#8220;oku&#8221; emridir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Z\u00fcmer suresinin 9\u2019uncu ayetinde: &#8220;Hi\u00e7 bilenlerle bilmeyenler bir olur mu?&#8221;<\/div>\n<div dir=\"auto\">Nahl suresinin 43\u2019\u00fcnc\u00fc ayetinde: &#8220;E\u011fer bilmiyorsan\u0131z bilenlere sorun \u201c buyrulmaktad\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Kur&#8217;an-\u0131 Kerim hem e\u011fitim vas\u0131tas\u0131d\u0131r hem de e\u011fitimin \u00f6z\u00fcd\u00fcr, Kur&#8217;an-\u0131 Kerim; okumak anlam\u0131na gelmektedir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Peygamberin g\u00f6revi de \u00f6\u011fretmektir. \u00d6\u011fretmek: Kur&#8217;an-\u0131 Kerimde insanlar\u0131m\u0131z\u0131 bedenen, ruhen, zihnen, duygu ve ahlak a\u00e7\u0131s\u0131ndan iyiye y\u00f6neltmek, onlar\u0131 her t\u00fcrl\u00fc k\u00f6t\u00fcl\u00fckten ar\u0131nd\u0131rmak olarak a\u00e7\u0131klanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130slamiyet\u2019ten \u00f6nce Araplar \u00c7\u00f6l \u2018de ya\u015f\u0131yorlard\u0131. Ancak \u00e7\u00f6l hayat\u0131n\u0131n getirdiklerini biliyorlard\u0131. Bildikleri at, silah, deve, gibi sava\u015f vas\u0131talar\u0131 ve \u00e7e\u015fitli tarihi bilgilerdi. B\u00f6yle bilgisiz ve cahil bir topluma g\u00f6nderilen peygamberimizin g\u00f6revi onlar\u0131 e\u011fitmekti.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Peygamberimiz: &#8220;Allah beni bir muallim (\u00d6\u011fretmen) olarak g\u00f6nderdi&#8221;<\/div>\n<div dir=\"auto\">Buyurmaktad\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bakara suresinin 129. ayetinde Peygamberin g\u00f6revinin \u00f6\u011fretim i\u015fi oldu\u011fu vurgulanmaktad\u0131r. Bu \u00f6\u011fretim hem manevi hem maddi alandad\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Okuma yazma bilmeyen bir Peygambere ilk gelen vahyin okuma ve yazmay\u0131 emretmesi \u00e7ok anlaml\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">&#8220;Oku&#8221; emriyle ba\u015flayan ilim ve k\u00fclt\u00fcr hareketleri hicretten sonra h\u0131zl\u0131 ilerlemi\u015f, yaz\u0131 sanat\u0131 yay\u0131lm\u0131\u015f, &#8220;Evlerde\u201d, &#8220;Mescitlerde&#8221;, &#8220;Suffe&#8221;lerde ilmi \u00e7al\u0131\u015fmalar yo\u011funla\u015fm\u0131\u015ft\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">2026 y\u0131l\u0131n\u0131 ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015fu g\u00fcnlerde ger\u00e7ekten d\u00fcnyada ilim alan\u0131nda b\u00fcy\u00fck geli\u015fmeler g\u00f6zlenmektedir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu geli\u015fmelerde \u0130slam bilginlerinin rol\u00fc \u00e7ok b\u00fcy\u00fckt\u00fcr.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Denilebilir ki; Bug\u00fcn yap\u0131lmakta olan icat ve ke\u015fifler M\u00fcsl\u00fcman bilginlerinin ortaya koydu\u011fu bilgilerden esinlenerek yap\u0131lmaktad\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130lim alan\u0131nda \u00f6zellikle Uzay yar\u0131\u015f\u0131nda milletimizin Amerika ve Rusya gibi \u00fclkelerden geride kalmas\u0131 ger\u00e7ekten \u00fcz\u00fcc\u00fc ve d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcc\u00fcd\u00fcr.<\/div>\n<div dir=\"auto\">T\u00fcrk milleti olarak \u015fu anda bulunmam\u0131z gereken yerden \u00e7ok-\u00e7ok gerilerdeyiz. Temennimiz uzay yar\u0131\u015f\u0131nda oldu\u011fu gibi her t\u00fcrl\u00fc ekonomik ve k\u00fclt\u00fcrel geli\u015fmelerde Y\u00fcce T\u00fcrk milletinin t\u00fcm d\u00fcnya \u00fclkelerinin \u00f6n\u00fcnde olmas\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Atalar\u0131m\u0131z bunu ba\u015farm\u0131\u015flard\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Baz\u0131 \u00f6rnekler vermek istiyorum:<\/div>\n<div dir=\"auto\">Pasteur\u2019dan 400 sene \u00f6nce AK \u015eemsettin mikrobu bulmu\u015ftur.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Einstein\u2019den 1100 y\u0131l \u00f6nce 800 y\u0131l\u0131nda El-Kindi izafiyet teorisi ile u\u011fra\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Trigonometri\u2019de tanjant, cotencant, sekant, kosekant\u2019\u0131 Ebul-vefa bulmu\u015ftur.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Avrupa\u2019ya matemati\u011fi \u00f6\u011freten \u015eu\u2019ca isimli bir bilgindir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Trigonometriyi ilk defa ke\u015ffeden Battani\u2019dir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Wrink karde\u015flerden 1000 sene \u00f6nce ilk u\u00e7a\u011f\u0131 yap\u0131p u\u00e7may\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftiren \u0130bn-i Firas\u2019t\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Avrupa \u00fclkelerinde T\u0131bb\u0131n babas\u0131 say\u0131lan \u0130bn-i Sina\u2019n\u0131n eserleri 600 sene ders kitab\u0131 olarak okutulmu\u015ftur.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Avrupa\u2019da Galile d\u00fcnya d\u00f6n\u00fcyor dedi\u011fi i\u00e7in engizisyon mahkemelerinde yarg\u0131lan\u0131rken, Galile\u2019den 100 y\u0131llarca \u00f6nce Biruni d\u00fcnyan\u0131n \u00e7evresini hesaplam\u0131\u015f ve d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bundan 400 k\u00fcsur sene \u00f6nce Piri reis d\u00fcnya haritas\u0131n\u0131 bug\u00fcnk\u00fcne en yak\u0131n \u015fekilde \u00e7izmi\u015ftir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bunlar\u0131n hepsi M\u00fcsl\u00fcmand\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130slamiyet hi\u00e7bir zaman bilime engel olmam\u0131\u015f, bilimi te\u015fvik etmi\u015ftir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Yine;<\/div>\n<div dir=\"auto\">F\u00fczecili\u011fin atas\u0131 Lagari Hasan \u00c7elebi ad\u0131nda bir M\u00fcsl\u00fcman T\u00fcrk&#8217;t\u00fcr.<\/div>\n<div dir=\"auto\">D\u00fcnyada ilk defa u\u00e7an, Hezarfen Ahmet \u00c7elebi ad\u0131nda bir M\u00fcsl\u00fcman T\u00fcrk bilginidir. U\u00e7ma tasar\u0131s\u0131n\u0131 ilk defa ger\u00e7ekle\u015ftiren Ahmet \u00c7elebi ayn\u0131 zamanda d\u00fcnya plan\u00f6rc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn de ilk \u00f6nc\u00fcs\u00fcd\u00fcr.<\/div>\n<div dir=\"auto\">F\u00fczeyle ilk u\u00e7an T\u00fcrk lakab\u0131n\u0131 alan Lagari Hasan \u00c7elebi, 1633 y\u0131l\u0131nda 50 okkal\u0131k barut macunu ile dolu yedi kollu bir fi\u015fe\u011fe binerek ate\u015fletmi\u015f ve f\u00fczenin barutu bitince, f\u00fczeye yerle\u015ftirdi\u011fi kanatlar\u0131 a\u00e7arak denize inmi\u015ftir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Hezarfen Ahmet \u00c7elebi de 1636 y\u0131l\u0131nda Galata Kulesi&#8217;ne \u00e7\u0131km\u0131\u015f ve kendini r\u00fczg\u00e2ra b\u0131rakarak lodosun da yard\u0131m\u0131yla \u0130stanbul Bo\u011faz\u0131ndan ge\u00e7mi\u015f ve \u00dcsk\u00fcdar&#8217;daki Do\u011fanc\u0131lara inmi\u015ftir. V\u00fccuduna takt\u0131\u011f\u0131 kanatlarla bu u\u00e7u\u015fu ba\u015faran Hezarfen Ahmet \u00c7elebi&#8217;nin bu ba\u015far\u0131s\u0131 ad\u0131n\u0131n havac\u0131l\u0131k tarihine alt\u0131n harflerle yaz\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">R\u00fczg\u00e2r\u0131n esme \u015feklini dikkate almas\u0131 nedeniyle de onun yapt\u0131\u011f\u0131 bu u\u00e7u\u015f denemesinin ayn\u0131 zamanda plan\u00f6rc\u00fclere de \u00f6rnek oldu\u011fu s\u00f6ylenebilir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Rusya ve Amerika&#8217;n\u0131n ad\u0131 bile yokken, atalar\u0131m\u0131z\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 bu denemeler devam etseydi, \u015fu anda belki de uzayda T\u00fcrk yap\u0131m\u0131 ara\u00e7lar yar\u0131\u015facakt\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bir el, karanl\u0131k bir el \u00fczerimizden at\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anda, belki de bu yar\u0131\u015fta biz de var olaca\u011f\u0131z.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u00d6nemli olan \u00fczerimize k\u00e2bus gibi \u00e7\u00f6ken bu karanl\u0131k eli te\u015fhis etmek ve T\u00fcrk- \u0130slam sentezini h\u00fck\u00fcmran k\u0131lmakt\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130slamiyet hi\u00e7bir zaman yeni icat ve ke\u015fiflerin kar\u015f\u0131s\u0131nda de\u011fildir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bilakis \u0130slam bilginlerinin idari, iktisadi, \u0130\u00e7timai, siyasi, ilmi, askeri konularda yazd\u0131\u011f\u0131 eserler Avrupa \u00dcniversitelerinde ders kitab\u0131 olarak okutulmu\u015ftur.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Baz\u0131lar\u0131n\u0131n iddia etti\u011fi gibi \u0130slamiyet bilime kar\u015f\u0131 de\u011fil bilakis bilimin destek\u00e7isi olmu\u015ftur.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ho\u015f\u00e7a kal\u0131n\u0131z.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"yj6qo\"><\/div>\n<div class=\"adL\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div id=\"avWBGd-21\" class=\"WhmR8e\" data-hash=\"0\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130slam ve bilim ili\u015fkisi; birbirini tamamlayan, evreni ve yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131 anlamaya y\u00f6nelik iki farkl\u0131 disiplindir. \u0130slamiyet bilgi edinmeyi, ilmi te\u015fvik eder; din vahyi, bilim ise g\u00f6zlemlenebilir evreni inceleyerek ger\u00e7e\u011fi arar. Bu iki alan tarihte ve g\u00fcn\u00fcm\u00fczde birbirine z\u0131t de\u011fil, i\u00e7 i\u00e7e olmu\u015ftur. \u0130slam&#8217;da din ve bilim birbirini destekleyen iki \u00f6nemli kaynakt\u0131r. \u0130slam; Kuran-\u0131 Kerim&#8217;deki ilk emir [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":134748,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[21],"tags":[],"class_list":["post-135743","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazi-mert"],"views":83,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/135743","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=135743"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/135743\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":135744,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/135743\/revisions\/135744"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/134748"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=135743"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=135743"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=135743"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}