{"id":134267,"date":"2026-05-25T09:23:51","date_gmt":"2026-05-25T06:23:51","guid":{"rendered":"https:\/\/mersingazetesi.com\/?p=134267"},"modified":"2026-05-25T09:23:51","modified_gmt":"2026-05-25T06:23:51","slug":"demokrasiye-vurulan-darbe-27-mayis-1960-askeri-darbesinin-dusundurdukleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/2026\/05\/25\/demokrasiye-vurulan-darbe-27-mayis-1960-askeri-darbesinin-dusundurdukleri\/","title":{"rendered":"DEMOKRAS\u0130YE VURULAN DARBE: 27 MAYIS 1960 ASKER\u0130 DARBES\u0130N\u0130N D\u00dc\u015e\u00dcND\u00dcRD\u00dcKLER\u0130\u2026"},"content":{"rendered":"<div class=\"gs\">\n<div class=\"   \">\n<div id=\":n4\" class=\"ii gt\">\n<div id=\":n3\" class=\"a3s aiL \">\n<div id=\"avWBGd-20\">\n<div dir=\"ltr\">\n<div dir=\"auto\">Bu y\u0131l Kurban Bayram\u0131 ile 27 May\u0131s darbesinin y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc ayn\u0131 g\u00fcne rastlamaktad\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Kurban Bayram\u0131m\u0131z\u0131n \u0130slam \u00fclkelerine, T\u00fcrkl\u00fck d\u00fcnyas\u0131na \u00f6zellikle \u00fclkemize hay\u0131rlar getirmesini Cenab-\u0131 Allahtan niyaz ederim.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Hepinizin Kurban Bayram\u0131n\u0131 kutlar, ailece mutlu g\u00fcnler dilerim.<\/div>\n<div dir=\"auto\">27 May\u0131s 1960 Asker\u00ee Darbesi, T\u00fcrk Silahl\u0131 Kuvvetleri i\u00e7erisindeki bir grup subay\u0131n emir-komuta zinciri d\u0131\u015f\u0131nda hareket ederek Demokrat Parti h\u00fck\u00fbmetini ortadan kald\u0131rmas\u0131yla sonu\u00e7lanan T\u00fcrkiye Cumhuriyeti tarihinin ilk asker\u00ee darbesidir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu olayla birlikte 1950 y\u0131l\u0131ndan itibaren 10 y\u0131ld\u0131r iktidarda olan Demokrat Parti y\u00f6netimine darbe vurulmu\u015f, se\u00e7imle i\u015f ba\u015f\u0131na gelen sivil h\u00fck\u00fcmet sonland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, anayasa rafa kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ve T\u00fcrkiye B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi la\u011fvedilmi\u015ftir.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Darbenin geli\u015fimi, \u00f6nemli a\u015famalar\u0131 ve sonu\u00e7lar\u0131 k\u0131saca \u015fu \u015fekildedir:<\/div>\n<div dir=\"auto\">27 May\u0131s sabah\u0131 radyoda okunan bildiriyle T\u00fcrk Silahl\u0131 Kuvvetlerinin y\u00f6netime el koydu\u011fu halka duyurulmu\u015ftu.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Darbeyi ger\u00e7ekle\u015ftiren 38 subay kendilerine Milli Birlik Komitesi ad\u0131n\u0131 vermi\u015f ve \u00fclkenin y\u00f6netimine el koymu\u015ftu.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Komitenin ba\u015f\u0131na Kara Kuvvetleri Komutan\u0131 Orgeneral Cemal G\u00fcrsel getirilmi\u015fti.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Cumhurba\u015fkan\u0131 Celal Bayar, Ba\u015fbakan Adnan Menderes, h\u00fck\u00fbmet \u00fcyeleri, DP milletvekilleri, Genelkurmay Ba\u015fkan\u0131 R\u00fc\u015ft\u00fc Erdelhun ve \u00fcst d\u00fczey b\u00fcrokratlar g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Tutuklanan Demokrat Parti \u00fcyeleri, yarg\u0131lanmak \u00fczere Yass\u0131ada&#8217;ya sevk edilmi\u015f ve burada kurulan Y\u00fcksek Adalet Divan\u0131 taraf\u0131ndan s\u00f6zde ( ! ) yarg\u0131lanm\u0131\u015ft\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Yarg\u0131lamalar sonucunda pek \u00e7ok siyasi ki\u015fi a\u011f\u0131r hapis cezalar\u0131na \u00e7arpt\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ba\u015fbakan Adnan Menderes, D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Fatin R\u00fc\u015ft\u00fc Zorlu ve Maliye Bakan\u0131 Hasan Polatkan \u0130mral\u0131 Adas\u0131&#8217;nda idam edilmi\u015fti.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Cumhurba\u015fkan\u0131 Celal Bayar&#8217;\u0131n idam cezas\u0131 ise ya\u015f haddi nedeniyle hapis cezas\u0131na \u00e7evrilmi\u015fti.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Darbenin ard\u0131ndan haz\u0131rlanan 1961 Anayasas\u0131 halkoyuna sunularak kabul edilmi\u015f ve T\u00fcrkiye&#8217;de yeni bir karma\u015f\u0131k hukuki d\u00f6nem ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu m\u00fcdahale, T\u00fcrk demokrasi tarihinde sonraki y\u0131llarda ger\u00e7ekle\u015fecek di\u011fer asker\u00ee m\u00fcdahalelerin ve muht\u0131ralar\u0131n \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7an ilk k\u0131r\u0131lma noktas\u0131 olmu\u015ftu.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu y\u0131l Kurban Bayram\u0131 ile 27 May\u0131s darbesinin y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc ayn\u0131 g\u00fcne raslamaktad\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Kurban Bayram\u0131 yan\u0131nda \u0130htilal ile ilgili \u00e7ok \u015fey yaz\u0131l\u0131p s\u00f6ylenmektedir&#8230;<\/div>\n<div dir=\"auto\">1960 ihtil\u00e2l\u2019inde Adana\u2019dayd\u0131m.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130htil\u00e2l\u2019den 1 y\u0131l \u00f6nce rahmetli say\u0131n Adnan Menderes Adana\u2019ya gelmi\u015fti.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Hen\u00fcz orta ikinci s\u0131n\u0131ftayd\u0131m.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Say\u0131n Adnan Menderes\u2019in Adana\u2019ya geli\u015fi adeta olay olmu\u015ftu.<\/div>\n<div dir=\"auto\">B\u00fct\u00fcn Adanal\u0131lar soka\u011fa d\u00f6k\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fc. San\u0131r\u0131m bir tatil g\u00fcn\u00fcyd\u00fc. Ben de halk\u0131n aras\u0131ndayd\u0131m.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Tesad\u00fcfen konu\u015fma yapaca\u011f\u0131 k\u00fcrs\u00fcn\u00fcn yak\u0131n\u0131nda bir yerdeydim.<\/div>\n<div dir=\"auto\">B\u00fcy\u00fck bir kalabal\u0131k e\u015fli\u011finde tam \u00f6n\u00fcmden ge\u00e7erken herkesin yapt\u0131\u011f\u0131 gibi ben de elini \u00f6pmek istemi\u015ftim.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Elimi uzatm\u0131\u015ft\u0131m, o da elini uzatm\u0131\u015ft\u0131\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Parmaklar\u0131m\u0131z\u0131n birbirine temas etmesiyle birlikte g\u00f6z g\u00f6ze gelmi\u015ftik.<\/div>\n<div dir=\"auto\">O s\u0131rada ba\u015fka ve g\u00fc\u00e7l\u00fc ellerin araya girmesiyle maalesef elini \u00f6pmek nasip olmam\u0131\u015ft\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ancak o sar\u0131\u015f\u0131n g\u00f6r\u00fcn\u00fcml\u00fc, hafif\u00e7e b\u00fcy\u00fck burunlu, y\u00fcz\u00fcnde \u00e7ok hafif \u00e7illeri bulunan, sa\u00e7lar\u0131n\u0131 geriye do\u011fru taram\u0131\u015f olan o d\u00f6nemin ba\u015fbakan\u0131 say\u0131n Adnan Menderesin elini \u00f6pmek nasip olmam\u0131\u015ft\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Sonraki y\u0131llarda kendisini idam sehpas\u0131nda g\u00f6r\u00fcnce a\u011flad\u0131m, a\u011flad\u0131m, a\u011flad\u0131m\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130htilal g\u00fcnlerinde tuttu\u011fum \u201cG\u00dcNL\u00dc\u011e\u00dcM\u201de \u015f\u00f6yle yazm\u0131\u015f\u0131m;<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u201c27 May\u0131s 1960 \u0130htilalini bilmeyenler T\u00fcrkiye\u2019de hi\u00e7bir konuda s\u00f6z sahibi olmamal\u0131d\u0131rlar\u2026\u201d<\/div>\n<div dir=\"auto\">bu c\u00fcmleleri yazm\u0131\u015ft\u0131m\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu c\u00fcmlenin anlam\u0131n\u0131 \u015fimdi daha iyi anl\u0131yorum\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Aradan 55 y\u0131l ge\u00e7tikten sonra\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">2008\u2019li y\u0131llarda Televizyonda bir dizi izlemi\u015ftim\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Dizinin ad\u0131 \u201cHat\u0131rla Sevgili\u201d idi\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Hat\u0131rla Sevgili dizisi, 1960-1970\u2019li y\u0131llar\u0131 anlat\u0131yordu\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Diziyi sevgili Tomris Giritlio\u011flu y\u00f6netiyordu\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">E\u011fer \u201cHat\u0131rla Sevgili\u201d dizisi olmasayd\u0131 kendilerinden \u00fclkenin gelece\u011fi i\u00e7in \u00e7ok \u015feyler bekledi\u011fimiz gen\u00e7lerimizin hi\u00e7biri 27 May\u0131s dram\u0131n\u0131n fark\u0131na bile varamayacakt\u0131\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Dizi ger\u00e7ekten g\u00f6r\u00fclmeye de\u011ferdi\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">G\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcmdeki notlar\u0131ma bak\u0131yorum; Ger\u00e7ekten benim Adana\u2019da okudu\u011fum y\u0131llarda meydana gelen 27 May\u0131s ihtilali bir dramd\u0131\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Nas\u0131l m\u0131 ?..<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130\u015fte sizlerle payla\u015fmak istedi\u011fim, o d\u00f6nemlerde G\u00dcNL\u00dc\u011e\u00dcM\u2019de yazd\u0131klar\u0131m:<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u201c27 May\u0131s 1960 g\u00fcn\u00fc bir askeri darbe olmu\u015ftu\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Gerek\u00e7e olarak ileri s\u00fcr\u00fclen Demokrat Partinin memleketi bir bask\u0131 rejimine do\u011fru g\u00f6t\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc idi\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Karde\u015f kavgalar\u0131ndan s\u00f6z ediliyordu\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu gerek\u00e7eleri ileri s\u00fcren bir grup subay T\u00fcrk Silahl\u0131 kuvvetlerinde y\u0131llard\u0131r devam ede gelen emir ve komuta zincirini dikkate almadan, Genel Kurmay ba\u015fkan\u0131n\u0131n haberi yokken bu darbeyi ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015fti\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u00d6yle ki \u0130htilalden sonra koskoca genel kurmay ba\u015fkan\u0131m\u0131z say\u0131n R\u00fc\u015ft\u00fc Eldelhun pa\u015fam\u0131z\u0131n r\u00fctbeleri s\u00f6k\u00fclerek er stat\u00fcs\u00fcne indirilmi\u015f, Yass\u0131ada\u2019da yarg\u0131lanarak idama mahk\u00fbm edilmi\u015fti\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">T\u00fcrk Silahl\u0131 Kuvvetlerinin ad\u0131 kullan\u0131larak b\u00f6yle bir ihtilal, b\u00f6yle bir darbe olabilir miydi?<\/div>\n<div dir=\"auto\">Olmu\u015ftu\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Genel Kurmay ba\u015fkan\u0131n\u0131n su\u00e7u; Me\u015fru h\u00fck\u00fcmeti devirmek isteyenlere yard\u0131mc\u0131 olmamakt\u0131\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">B\u00f6yle bir su\u00e7lama olabilir miydi?<\/div>\n<div dir=\"auto\">Olmu\u015ftu\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130htilali yapanlar 38 subaydan olu\u015fun Milli Birlik Komitesini kurmu\u015flard\u0131\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">3\u2019\u00fcnc\u00fc ordu komutan\u0131 Orgeneral say\u0131n Rag\u0131p G\u00fcm\u00fc\u015fpala; Darbenin lideri kendisinden daha k\u0131demli de\u011filse ordusuyla Ankara\u2019ya y\u00fcr\u00fcy\u00fcp isyanc\u0131lar\u0131 yok edece\u011fini s\u00f6ylemi\u015fti\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ger\u00e7ekten darbeciler aras\u0131nda Orgeneral r\u00fctbesinde kimse yoktu\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Say\u0131n G\u00fcm\u00fc\u015fpala\u2019n\u0131n bu tehdidi \u00fczerine daha \u00f6nceden emekli olan ve darbeden haberi olmayan say\u0131n Cemal G\u00fcrsel Milli Birlik Komitesinin ba\u015f\u0131na getirilmi\u015fti\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Darbenin sonunda ba\u015fta Cumhurba\u015fkan\u0131 say\u0131n Celal Bayar, Ba\u015fbakan say\u0131n Adnan Menderes, Genelkurmay ba\u015fkan\u0131 Orgeneral say\u0131n R\u00fc\u015ft\u00fc Erdelhun, Kore Gazisi say\u0131n Tahsin Yaz\u0131c\u0131 olmak \u00fczere bir\u00e7ok Demokrat parti milletvekili tutuklanm\u0131\u015ft\u0131\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u00dclke genelinde de Cumhuriyet Halk Partililerin ihbar\u0131 \u00fczerine binlerce sivil ki\u015fi tutuklanm\u0131\u015ft\u0131\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">150 bin ki\u015fi hakk\u0131nda ihbar yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Hemen-hemen b\u00fct\u00fcn demokrat parti yerel y\u00f6neticileri de tutuklanm\u0131\u015ft\u0131\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Yass\u0131ada mahkemelerinde 14 Demokrat Partili idama mahk\u00fbm edilmi\u015fti\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bunlar;<\/div>\n<div dir=\"auto\">Say\u0131n Celal Bayar, say\u0131n Adnan Menderes, say\u0131n Fatin R\u00fc\u015ft\u00fc Zorlu, say\u0131n Hasan Polatkan, say\u0131n Refik Koraltan, say\u0131n Agah Erozan, say\u0131n \u0130brahim Kirazo\u011flu, say\u0131n Bahad\u0131r D\u00fclger, say\u0131n Hamdi Sancar, say\u0131n Nusret Kiri\u015fcio\u011flu, say\u0131n Emin Kalafat, say\u0131n Baha Ak\u015fit, say\u0131n Osman Kavrako\u011flu, say\u0131n Zeki Erataman idi\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu idama mahkum edilenlerden say\u0131n Adnan Menderes, say\u0131n Fatin R\u00fc\u015ft\u00fc Zorlu, say\u0131n Hasan Polatkan idam edilerek \u015fehit edilmi\u015fti.\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Di\u011fer \u00f6l\u00fcm cezalar\u0131 m\u00fcebbet hapse \u00e7evrilmi\u015fti\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Yass\u0131ada mahkemeleri s\u0131ras\u0131nda 6 Demokrat Partili Milletvekili Yass\u0131ada\u2019da \u00f6lm\u00fc\u015ft\u00fc\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bunlar da \u015funlard\u0131;<\/div>\n<div dir=\"auto\">Say\u0131n Yusuf Selman, say\u0131n Lutfi K\u0131rdar, say\u0131n Gazi Yi\u011fitba\u015f\u0131, say\u0131n Y\u00fcmni \u00dcresir, say\u0131n Nuri Yamut ve say\u0131n Kemal Y\u0131lmaz\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Eski Konya valisi say\u0131n Cemil Kafeso\u011flu da Yass\u0131ada\u2019da intihar ederek vefat etmi\u015fti\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu arada 47 Demokrat Parti milletvekili berat etmi\u015fti\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">143 Demokrat Partili 4 y\u0131l 2 ay,117 ki\u015fi 5 y\u0131l,15 ki\u015fi 6 y\u0131l,5 ki\u015fi 7 y\u0131l,2 ki\u015fi 8 y\u0131l,17 ki\u015fi 10 y\u0131l,3 ki\u015fi 15 y\u0131l,1 ki\u015fi 20 y\u0131l,30 ki\u015fi m\u00fcebbet hapse mahk\u00fbm edilmi\u015fti\u2026\u201d<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130\u015fte G\u00dcNL\u00dc\u011e\u00dcM\u2019den ald\u0131\u011f\u0131m c\u00fcmleler\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">1960 \u0130htilalinin izlerinin silinmesi i\u00e7in yeni anayasa haz\u0131rl\u0131klar\u0131n\u0131n tamamlanmas\u0131 dileklerimizle\u2026<\/div>\n<div dir=\"auto\">Ho\u015f\u00e7a kal\u0131n\u0131z.<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"yj6qo\"><\/div>\n<div class=\"adL\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div id=\"avWBGd-21\" class=\"WhmR8e\" data-hash=\"0\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bu y\u0131l Kurban Bayram\u0131 ile 27 May\u0131s darbesinin y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc ayn\u0131 g\u00fcne rastlamaktad\u0131r. Kurban Bayram\u0131m\u0131z\u0131n \u0130slam \u00fclkelerine, T\u00fcrkl\u00fck d\u00fcnyas\u0131na \u00f6zellikle \u00fclkemize hay\u0131rlar getirmesini Cenab-\u0131 Allahtan niyaz ederim. Hepinizin Kurban Bayram\u0131n\u0131 kutlar, ailece mutlu g\u00fcnler dilerim. 27 May\u0131s 1960 Asker\u00ee Darbesi, T\u00fcrk Silahl\u0131 Kuvvetleri i\u00e7erisindeki bir grup subay\u0131n emir-komuta zinciri d\u0131\u015f\u0131nda hareket ederek Demokrat Parti h\u00fck\u00fbmetini ortadan [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":11,"featured_media":133429,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[21],"tags":[],"class_list":["post-134267","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gazi-mert"],"views":45,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/134267","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/11"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=134267"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/134267\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":134268,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/134267\/revisions\/134268"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/133429"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=134267"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=134267"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=134267"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}