{"id":122282,"date":"2026-01-14T10:28:28","date_gmt":"2026-01-14T07:28:28","guid":{"rendered":"https:\/\/mersingazetesi.com\/?p=122282"},"modified":"2026-01-14T10:28:28","modified_gmt":"2026-01-14T07:28:28","slug":"gronland-ve-hegemonyanin-siniri-abd-muttefiklerini-de-mi-asiyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/2026\/01\/14\/gronland-ve-hegemonyanin-siniri-abd-muttefiklerini-de-mi-asiyor\/","title":{"rendered":"Gr\u00f6nland ve Hegemonyan\u0131n S\u0131n\u0131r\u0131: ABD, M\u00fcttefiklerini de mi A\u015f\u0131yor?"},"content":{"rendered":"<div>\n<div id=\"m_3956646394379687918mail-editor-reference-message-container\">\n<div id=\"m_3956646394379687918mail-editor-reference-message-container\">\n<p dir=\"ltr\">Gr\u00f6nland krizi, ABD\u2019nin k\u00fcresel liderlik iddias\u0131n\u0131n art\u0131k nerede durdu\u011funu de\u011fil,\u00a0<b>nerede durmad\u0131\u011f\u0131n\u0131<\/b>\u00a0g\u00f6steriyor. Washington\u2019un Arktik\u2019te artan Rusya ve \u00c7in varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 gerek\u00e7e g\u00f6stererek Gr\u00f6nland \u00fczerinde bask\u0131y\u0131 art\u0131rmas\u0131, klasik bir g\u00fcvenlik tart\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n \u00e7ok \u00f6tesine ge\u00e7mi\u015f durumda. Mesele art\u0131k savunma de\u011fil, a\u00e7\u0131k bir\u00a0<b>hegemonya refleksi<\/b>.<\/p>\n<p dir=\"ltr\">Eski Avrupa Komisyonu \u00fcyesi Margrethe Vestager\u2019in s\u00f6zleri bu y\u00fczden \u00f6nemli. \u201cBir NATO \u00fclkesinin ba\u015fka bir NATO \u00fclkesinin topra\u011f\u0131na g\u00f6z dikmesi, NATO\u2019nun kar\u015f\u0131la\u015fabilece\u011fi en varolu\u015fsal tehdit olur\u201d ifadesi, diplomatik bir uyar\u0131dan \u00e7ok, sistemin alarm zili niteli\u011finde. \u00c7\u00fcnk\u00fc ilk kez tehdit, ittifak\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndan de\u011fil,\u00a0<b>merkezinden<\/b>\u00a0geliyor.<\/p>\n<p dir=\"ltr\">Donald Trump\u2019\u0131n Gr\u00f6nland\u2019\u0131 ABD ulusal g\u00fcvenli\u011fi i\u00e7in \u201cvazge\u00e7ilmez\u201d ilan etmesi, al\u0131\u015f\u0131ld\u0131k bir Amerikan s\u00f6ylemi. Washington i\u00e7in d\u00fcnya haritas\u0131, \u00e7o\u011fu zaman g\u00fcvenlik gerek\u00e7eleriyle yeniden \u00e7izilebilir bir taslak. Ancak bu kez kar\u015f\u0131s\u0131nda bir d\u00fc\u015fman devlet de\u011fil,\u00a0<b>Danimarka gibi sad\u0131k bir NATO m\u00fcttefiki<\/b>\u00a0var. \u0130\u015fte k\u0131r\u0131lma noktas\u0131 tam da burada ba\u015fl\u0131yor.<\/p>\n<p dir=\"ltr\">ABD\u2019nin iddias\u0131 \u015fu: Arktik\u2019te g\u00fc\u00e7 dengeleri de\u011fi\u015fiyor ve buna kar\u015f\u0131 sert ad\u0131mlar at\u0131lmal\u0131. Oysa Vestager\u2019in de hat\u0131rlatt\u0131\u011f\u0131 gibi, ABD ile Danimarka aras\u0131nda h\u00e2lihaz\u0131rda y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte olan anla\u015fmalar, Gr\u00f6nland devredilmeden de sahada geni\u015f bir i\u015f birli\u011fi sa\u011fl\u0131yor. Yani mesele \u201cg\u00fcvenlik ihtiyac\u0131\u201d de\u011fil;\u00a0<b>kontrol arzusu<\/b>.<\/p>\n<p dir=\"ltr\">Bu yakla\u015f\u0131m, ABD\u2019nin uzun s\u00fcredir m\u00fcttefiklerine sundu\u011fu \u00f6rt\u00fck mesaj\u0131 bir kez daha teyit ediyor: \u201cEgemenli\u011finiz, benim stratejik \u00e7\u0131karlar\u0131mla \u00e7eli\u015fmedi\u011fi s\u00fcrece ge\u00e7erlidir.\u201d Gr\u00f6nland \u00f6rne\u011finde bu mesaj art\u0131k \u00f6rt\u00fck de\u011fil, son derece a\u00e7\u0131k.<\/p>\n<p dir=\"ltr\">Daha da \u00e7arp\u0131c\u0131 olan, Gr\u00f6nland halk\u0131n\u0131n iradesinin neredeyse tamamen g\u00f6z ard\u0131 edilmesi. Kamuoyu yoklamalar\u0131, ada halk\u0131n\u0131n ezici \u00e7o\u011funlu\u011funun ABD\u2019ye ba\u011flanmak istemedi\u011fini g\u00f6steriyor. Ancak Washington\u2019un jeopolitik hesaplar\u0131nda, halklar\u0131n ne d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fc genellikle tali bir ayr\u0131nt\u0131 olarak kal\u0131yor. Demokrasi s\u00f6ylemi, \u00e7\u0131kar \u00e7izgisine kadar ge\u00e7erli.<\/p>\n<p dir=\"ltr\">Avrupa\u2019n\u0131n tepkisi ise ge\u00e7 kalm\u0131\u015f ama anlaml\u0131. Fransa ve Almanya\u2019n\u0131n Danimarka\u2019ya verdi\u011fi destek, Br\u00fcksel\u2019in bu meseleyi yaln\u0131zca ikili bir gerilim olarak g\u00f6rmedi\u011fini g\u00f6steriyor. Hatta NATO\u2019ya paralel bir Avrupa g\u00fcc\u00fcn\u00fcn Gr\u00f6nland\u2019da konu\u015fland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131, Avrupa\u2019n\u0131n ilk kez ABD\u2019ye \u015fu mesaj\u0131 verme aray\u0131\u015f\u0131nda oldu\u011funa i\u015faret ediyor: \u201cHer \u015fey senin karar\u0131n de\u011fil.\u201d<\/p>\n<p dir=\"ltr\">NATO Genel Sekreteri Mark Rutte\u2019nin \u201ckriz modunda de\u011filiz\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131, ger\u00e7e\u011fi yumu\u015fatma \u00e7abas\u0131ndan ibaret. \u00c7\u00fcnk\u00fc Danimarka Ba\u015fbakan\u0131 Mette Frederiksen\u2019in dedi\u011fi gibi, Gr\u00f6nland\u2019a y\u00f6nelik zorlay\u0131c\u0131 bir hamle, yaln\u0131zca Danimarka\u2019y\u0131 de\u011fil,\u00a0<b>\u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 sonras\u0131 kurulan t\u00fcm ittifak d\u00fczenini<\/b>\u00a0zedeler.<\/p>\n<p dir=\"ltr\">ABD\u2019nin as\u0131l sorunu, rakiplerinin g\u00fc\u00e7lenmesi de\u011fil; m\u00fcttefiklerinin ba\u011f\u0131ms\u0131z hareket etme ihtimali. Gr\u00f6nland bask\u0131s\u0131 bu a\u00e7\u0131dan bir emsal olu\u015fturuyor. E\u011fer bu yakla\u015f\u0131m normalle\u015firse, NATO art\u0131k ortak savunma \u00f6rg\u00fct\u00fc olmaktan \u00e7\u0131kar,\u00a0<b>Amerikan \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131n askeri \u00e7er\u00e7evesine<\/b>\u00a0d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr.<\/p>\n<p dir=\"ltr\">Vestager\u2019in son vurgusu bu y\u00fczden hayati: Gr\u00f6nland\u2019\u0131n gelece\u011fine yaln\u0131zca Gr\u00f6nland halk\u0131 karar verir. Ne Beyaz Saray, ne Pentagon, ne de jeopolitik haritalar bu iradenin yerine ge\u00e7ebilir.<\/p>\n<p dir=\"ltr\">Gr\u00f6nland meselesi buzlar\u0131n alt\u0131nda de\u011fil, g\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fcn \u00f6n\u00fcnde ya\u015fan\u0131yor. Soru \u015fu: Avrupa bu kez ger\u00e7ekten dur diyecek mi, yoksa ABD hegemonyas\u0131n\u0131n yeni s\u0131n\u0131r\u0131 sessizce kabul m\u00fc edilecek?<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gr\u00f6nland krizi, ABD\u2019nin k\u00fcresel liderlik iddias\u0131n\u0131n art\u0131k nerede durdu\u011funu de\u011fil,\u00a0nerede durmad\u0131\u011f\u0131n\u0131\u00a0g\u00f6steriyor. Washington\u2019un Arktik\u2019te artan Rusya ve \u00c7in varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 gerek\u00e7e g\u00f6stererek Gr\u00f6nland \u00fczerinde bask\u0131y\u0131 art\u0131rmas\u0131, klasik bir g\u00fcvenlik tart\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n \u00e7ok \u00f6tesine ge\u00e7mi\u015f durumda. Mesele art\u0131k savunma de\u011fil, a\u00e7\u0131k bir\u00a0hegemonya refleksi. Eski Avrupa Komisyonu \u00fcyesi Margrethe Vestager\u2019in s\u00f6zleri bu y\u00fczden \u00f6nemli. \u201cBir NATO \u00fclkesinin ba\u015fka bir NATO [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":27,"featured_media":121750,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[112],"tags":[],"class_list":["post-122282","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-umut-can-erkan"],"views":337,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/122282","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/27"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=122282"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/122282\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":122283,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/122282\/revisions\/122283"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/121750"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=122282"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=122282"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mersingazetesi.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=122282"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}