‘Satılık ve kiralık konut fiyatlarında anormal bir artış yaşanıyor!’

NURDANE KARAKUŞ
Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) Mersin İl Koordinasyon Kurulu Sekreteri Seyfettin Atar Mersin’in ilçelerinde yapılan yasalara aykırı çalışmaları ile ilgili açıklamalarda bulundu.
Türkiye’de ve Mersin’de hem satılık hem de kiralık konut fiyatlarının durmaksızın arttığını söyleyen Atar, “Bugün toplumun alt ve orta gelir gruplarının çalışarak elde ettiği kazançlarıyla yaşanabilir bir konuta erişim imkanları kalmadı. Başta büyük kentler olmak üzere tüm şehirlerde hızla derinleşen bir barınma krizi yaşanıyor. Uzun yıllar inşaat ve gayrimenkul sektörlerine dayalı bir iktisadi düzen sistemi ülkemize gelen yaklaşık 8 milyon ve kentimize gelen yaklaşık 400 bin mülteci ile birlikte öngörülemez bir nüfus artışı gerçekleşmiş. 2035 yılı hedeflenerek hazırlanan çevre düzeni planları ve nazım imar planları söz konusu mültecilerin plansız yerleşmesi ile birlikte satılık ve kiralık konut fiyatlarında anormal bir artış gözlemlenmiştir.” dedi.
“Barınma krizine çözüm aranıyor!”
Bunun dışında hükümetin programında yer alan ve 250 bin dolardan başlayıp 400 bin dolara güncellenen Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşlık amacıyla yapılan konut satışlarının Mersin’de  ve Türkiye’de anormal fiyatların oluşumuna neden olduğunu vurgulayan Atar, “Knight Frank Uluslararası Konut Fiyat Endeksi’nin 2021 yıl sonu verilerine göre Türkiye, nominal konut fiyat artışı bakımından yıllık yüzde 59 oranıyla dünyada ilk sırada geliyor. Türkiye’yi takip eden en yakın oranlar ise yüzde 25`in altında. OECD Uluslararası Konut Fiyat Endeksi verilerine göre ise Türkiye’de nominal konut fiyatının 286, kiralık konut fiyatının da 199 puanla ülkeler arasında en yüksek endeks skoruna sahip ülke olduğu görülüyor. Bu tabloya çözüm olacağı belirtilerek 12 Mayıs 2022 tarihinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından “Konut Finansmanı Projesi” isimli faiz indirimi paketi kamuoyuna sunuldu. Ancak açık şekilde ifade etmek gerekir ki; 2 milyon liraya kadar değere sahip birinci el satın almalar ile döviz ve altınların Merkez Bankası‘na satılarak karşılanması şartı ile alınacak konutlar için kredi faiz indirimini ve müteahhitlere projelerini tamamlamaları için kaynak aktarımını kapsayan paket, barınma krizinin öznesi olan kesimleri kapsamamaktadır. Artan enflasyon nedeniyle, kazandıkları gelirle gıda ihtiyaçlarını dahi karşılamakta zorlanan geniş toplumsal kesimlerin söz konusu ayrıcalıklı kredilerden yararlanma ihtimali yoktur. 2022 yılı itibariyle Türkiye`de asgari ücretin 4 bin 253 lira olduğu dikkate alındığında, konut kredisi aylık ödemesinin ortalama bir hesapla asgari ücretin yaklaşık 5 katına denk geldiği bir paket ile barınma krizine çözüm aranmaktadır. Kaldı ki açıklanan bu paket sonrasında konut fiyatlarındaki yükseliş daha da hız kazanmıştır.” şeklinde konuştu.
“Adana, Mersin gibi birçok ilde Ağustos’ta kamu arazilerinin satışı başlayacak”
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı’nın yeni bir çözümü daha kamuoyu ile paylaştığını hatırlatan Atar, “Bu kapsamda kendi evini yapmak isteyen vatandaş için, şehir  çeperlerindeki Hazine arazilerinin uygun ödeme koşullarında satışa çıkarılacağı ifade edilerek; İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa, Konya, Adana, Mersin gibi birçok ilde Ağustos ayında kamu arazilerinin satışlarının başlayacağı duyurulmuştur. Konut sahibi olmayanlara kent çeperindeki Hazine arazileri üzerinde düşük yoğunluklu konut yapma olanağı tanıyacak olan düzenlemenin dar gelirli kesimlere yönelik sosyal konut projesi olarak sunulduğunu görmekteyiz. Sağlıklı, güvenli ve erişilebilir bir barınma olanağının kamu kaynakları ile sunulduğu model olan sosyal konut politikalarının bütüncül olması beklenir. Açıklanan çözümde; konut maliyetlerinde üreticiler için arsa maliyeti tek büyük masraf kalemi gibi gösterilmekte, inşaat maliyet kalemlerinde yaşanan çok hızlı artış görmezden gelinmektedir. Yani konut fiyatlarının artışının tek sebebi arsa değil, aynı zamanda bilimsel olmayan konut üretim pratikleri ile yanlış ekonomi politikaları neticesinde artan inşaat girdi fiyatlarıdır.  Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı tarafından kamuoyuna açıklanan proje bu noktada iktidarın yanlış ekonomi politikalarının konut sektöründeki yansımalarının yanılsama ile üzerini örtme çabasıdır.  Ayrıca Çevre, Şehircilik ve İklim değişikliği Bakanı tarafından bu proje her ne kadar düşük gelir gruplarına yönelik arsa satışı biçiminde sunulsa da kendisinin kamuoyuna yansıyan söylemleri içerisinde projenin “kent çeperinde hafta sonu kullanımına uygun ikincil konut talebine” yönelik olduğu da açıklanmıştır. Özetle yeni tedbir de yine üst gelir grubuna ve müteahhitlere yönelik bir uygulama olmuştur. Kentimizde ise merkezi hükümet tarafından konut fiyatlarında ki artışlar gerekçe gösterilerek kamusal alanlar ve hazine arazilerinin imara açılması amacıyla 2 farklı politika uygulanmaktadır. Bu politikaya bağlı olarak Çevre düzeni planı ve Nazım imar planlarında orman alanları, rekreasyon alanı, park alanı ve kamusal alan olarak belirlenen alanlar; Toplu Konut İdaresi tarafından belirli kişi ve kurumların ihtiyaçları doğrultusunda temel şehircilik ilkelerine aykırı olarak eşdeğer alan önerilmeden konut alanları planlanmaktadır.  2. politikanın eseri olarak da Nazım ve Uygulama imar planlarında Kamu Hizmet Alanı olarak projelendirilen alanlar ise Ticaret ve Konut alanı yapılaşma hakkına sahip alanlara dönüştürülüp satılmak istenmektedir.” ifadelerini kullandı.
“Yeşil alan miktarını azaltması kabul edilemez bir durum”
Ticaret ve Konut alanı yapılaşma hakkına sahip alanlara dönüştürülüp satılmak istenen yerler ile ilgili bilgi veren Atar, “1. Silifke Burunucu 1239 nolu parsel, Mersin İli Silifke ilçesi Nazım İmar Planları Mersin Büyükşehir Belediyesi tarafından onaylanmış ve yürürlüğe girmiştir. Söz konusu bölge Nazım imar planında Rekreasyon alanı ve Park Alanı olarak planlanmıştır.
Toplu Konut idaresi tarafından hazırlatılan ve ilgili kurumlara planlama safhasında kurum görüşü sorulan alanda Rekreasyon ve park alanının yaklaşık 113 bin m2’lik kısmı planlama alanı içerisinde yer alan başka bir bölgeden eşdeğer alan ayrılmadan konut alanı amaçlı taslak nazım ve uygulama imar planları oluşturulmuştur. Bölgede yapılması düşünülen toplu konutun amacı Nükleer Enerji santralinde çalışan kişilerin barınma sorununu çözmek amacıyla inşa edilmek istendiği belirtilmektedir. Mekansal planlar yönetmeliği ve temel şehircilik ilkelerine göre imar plan değişiklikleri ile kentsel yeşil alanlar eşdeğer alan ayrılmadan konut alanı ve kentsel çalışma alanlarına dönüştürülemez ibaresi bulunmasına rağmen kanun koyucu ilgili idarenin kendi yönetmeliklerini uygulamaması, bölgeye nüfus yükü getirmesi ve plan bütününde yeşil alan miktarını azaltması kabul edilemez bir durumdur.” dedi.
“Orman alanlarnın bu amaçla kullanılması kabul edilemez!”
Daha Önce Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile birlikte Mersin İli Mezitli İlçesi Bozön Mahallesi sınırları içerisinde 2 bin 842 parselde yer alan toplam 594 bin 943 m2’lik Orman vasıflı taşınmazın 53 bin 995 m2’lik kısmının orman sahası dışına çıkartıldığını aktaran Atar, “Mersin İli Yenişehir İlçesi Çavak Mahallesi sınırlarında 111 ada 1 parsel de yer toplam 1 milyon 54 bin 126 m2’lik parselin 214 bin 509 m2’lik kısmı orman sahası dışına çıkartılmıştır. Söz konusu orman dışına çıkartılan bu parseller üst ölçek çevre düzeni planına aykırı olarak konut alanlarına çevrilmek istenmektedir. Söz konusu bölgeler çevre düzeni planında orman alanı olarak görülmesine rağmen söz konusu alanlarda toplu konut idaresi tarafından nazım ve uygulama imar planlarının hazırlandığı şifahen beyan edilmiştir. Kentimizde daha önce yapılan toplu konut projeleri (Halkkent, Çağdaşkent, Akbelen) çevresiyle ve kentle entegrasyonu yapılarak seneler öncesinde tamamlanmış ve sosyal konut projeleri hak sahiplerine teslim edilmiştir. Günümüzde yapılmak istenilen projelerde ise tamamen kamuya ait korunarak gelecek nesillere aktarılması gereken orman alanları ve yeşil alanların bu amaçla kullanılması kabul edilemez bir durumdur.” şeklinde konuştu.
“Söz konusu kamusal alanlar eşdeğer alan ayrılmadan ticaret ve konut alanlarına çevrilemezler”
Adnan Menderes Bulvarı’nda Yer Alan Kamu Hizmet Alanları (Ptt Tesisinde Tesisleri) ile ilgili konuşan Atar, “Kentimizde merkezi yönetimin uyguladığı 2. politika daha önce hazırlanan Nazım ve Uygulama imar planlarında düzenleme ortaklık payı ile oluşturulan kamusal hizmet alanları imar plan değişiklikleri ile konut ve ticari alanlara dönüştürülerek satılmak istenmektedir. Özellikle son dönemde milli emlak mülkiyetinde yer alan sahil şeridindeki turizm alanları ihale yöntemiyle satılmış akabinde kentimizin en önemli çekim noktası olan Adnan Menderes Bulvarı üzerinde yer alan PTT tesislerinin konut ve ticaret alanına dönüştürülmesi için Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından Nazım ve uygulama imar planları hazırlatılmış ve ilgili idarelere kurum görüşleri sorulması talep edilmiştir.  Söz konusu PTT tesisleri Mersin İli Yenişehir İlçesi Çiftlik Mahallesi 9064 ada 1 parselde konumlu olup toplam 14 bin 589 m2 yüzölçümüne sahiptir. İlgili idare söz konusu plan değişikliği ile arsanın 11 bin 94 m2’lik kısmı ticaret ve konut alanı olarak planlanmak istenilmektedir. Söz konusu parsel yan komşusu Üniversite tesis alanı ile birlikte daha önce yapılan imar planı çalışmaları sonucunda düzenleme ortaklık payı alınarak oluşturulmuştur. Söz konusu kamusal alanlar eşdeğer alan ayrılmadan ticaret ve konut alanlarına çevrilemezler ayrıca yürürlükte olan nazım ve uygulama imar planlarında yer alan nüfus ve sosyal donatı hesapları da incelendiğinde yapılmaya çalışılan imar plan değişikliğinin tamamen rant amaçlı bir proje olduğu ve kanunlara aykırı olduğu açıkça ortadadır. Akabinde şifahen aldığımız beyanlara göre Adnan Menderes Bulvarı üzerinde yer alan Meteoroloji İl Müdürlüğü Binası, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü Binası ve Karayolları tesislerinin bulunduğu ve planlarda kamu hizmet alanı olarak planlanan alanları ticaret ve konut alanına dönüştürülerek satılması planlanmaktadır. Bütün bu yapılan çalışmaların temelinde merkezi hükümetin uyguladığı yanlış politikaların sonucunda ülkemizde ve kentimizde artık kamusal amaçlı kullanılan alanlar rant kapısı olarak görülmekte ve satılmaya çalışılmaktadır.” diye konuştu.
“Kamuya ait alanların yanlış ekonomik politikalar sonucu satışları kaygı verici”
Son dönemlerde Erdemli’ye bağlı Tırtar Mahallesi’nde hazineye ait 3. derece sit alanı olarak tanımlanan 150 dönümlük arazinin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından toplu konut idaresine devri ile birlikte ihale ile satışların yapıldığını hatırlatan atar, “Son dönemde 2000 li yıllarda sağlıklı planlama süreçleri yaşanmamış ancak müktesep hak olarak kazanılmış mevcut durumda üzerinde tarım alanları yer alan kamuya ait alanların yanlış ekonomik politikalar sonucu satışları kaygı vericidir. Kentimiz, ortaya konulan endişeler ile birlikte bölgede yer alan binlerce dikili ağaç ve verimli topraklar üzerine (Tarım arazisi olan alanların yerine) yüksek katlı ve günübirlik turizm yapıları ve tesisleri oluşturulmak üzere yok edileceği gerçeği ile karşı karşıya kalınacağı açıktır. Belirtilen alanlar ile ilgili günümüzde yapılmak istenilen projelerde ise tamamen kamuya ait korunarak gelecek nesillere aktarılması gereken tarım arazileri ve yeşil alanların varlığını koruması gerektiği ve verimli tarım arazileri ve biyoçeşitlilik açısından son derece önemli olan bu tip alanların ranta açık ve kamudan uzaklaştırma çabalarının kabul edilemez olduğu açıktır.” ifadelerini kullandı.
“Yanlış politikalar sonucu ormanlarımız gün geçtikçe yok oluyor”
Atar sözlerini şöyle tamamladı;
“Ülkemiz Anayasal bir Hukuk devletidir. Anayasamız Orman alanlarımızı, çevremizi ve tarım topraklarımızı korumayı esas almaktadır. Tarım ve orman arazilerinin, kentleşme, sanayi, turizm gibi maksat dışı amaçlarla kullanımı sonucu öncelikle tarım toprakları geri dönüşümü olmayacak biçimde yok olma tehlikesi ile karşı karşıya bulunmakta yapılan yanlış politikalar sonucu ormanlarımız gün geçtikçe yok olmaya başlamaktadır. Ülkemizde verimli tarım arazilerinin tarım dışı kullanıma açılması devam ettiği sürece sınırlı miktardaki verimli tarım arazileri ve orman alanlarımız hızla azalacaktır. Hazine arazilerinde üzerlerinde gerçekleştirilen bu tür uygulamalar ile; tarım arazileri ve orman arazilerinin yapılaşma baskısının arttırılması ve planlı kırsal yerleşim birimlerinin oluşturulmasına set vuracak tehlikeyi de beraberinde getirecektir. Nitekim, biyoçeşitliliğin ve çevrenin korunması, orman ve tarım arazilerinin tabi olduğu rejim kamusal nitelik taşımaktadır. Anayasa’ya göre doğal kaynaklar gibi Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan ormanların işletilmesi, korunması Anayasa hükümleri gereği yine Devlet tarafından yapılmaktadır. Bu vesile ile “tarım arazilerinin ve orman arazilerimizin mevcut potansiyellerinde değerlendirilmesi, doğal kaynaklarının sürdürülebilir kullanımında temel esas olmalıdır. Özellikle Son dönemde Ekonomik gerekçeler bahane edilerek yerleşime uygun olmayan gelecek nesillere korunarak aktarılması gereken orman arazileri, park ve rekreasyon alanlarının imara açılmasını kabul edilebilir değildir.
Ayrıca ülkemizin yanlış ekonomik politikaları sonucu ilgili bakanlık bütçesinde sosyal konut ve kentsel dönüşüm alanlarına yatırım yapılması amacıyla kamusal alanların imar dönüşümleri yapılarak satılmasını reddediyoruz. TMMOB Mersin İl Koordinasyon Kurulu olarak yaptığımız incelemelerde maalesef söz dönemde ülkemizde ve kentimizde yaşanan barınma sorununun temeli yapılan yanlış ekonomik politikalar sonucu oluşan maliyet artışları, kentimize gelerek yerleşen düzensiz göçmenler ve ekonomik bedel karşılığında yurtdışında yaşayan insanlara gayrimenkul alımları ile vatandaşlık verilmesidir.  Bu amaçla kentimizde yer alan birçok kamusal alan katledilmekte, daha önce yanlış planlamaların ürünü olarak ortaya çıkan ancak verimli tarım arazilerinin ve ekili dikil tarım arazilerinin bulunduğu parseller satılmakta ve orman arazilerinin vasıfları değiştirilmektedir. Kentimizde yapılması düşünülen bu projelere karşı TMMOB bünyesinde yer alan meslek odaları olarak anayasanın vermiş olduğu haklar kapsamında yasal mücadele içerisinde olacağımızı kamuoyuna bildiririz.”

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir